Μουσείο Τυπογραφείας

Ελπίδα στη ζωή

Δούλεψα 2-3 δεκαετίες σε ένα χώρο με πολύ πόνο. Σωματικό αλλά κυρίως ψυχικό. Και κοινωνικό.
Και επειδή μόνον οι πονεμένοι άνθρωποι, οι βαθιά λυπημένοι μπορούν να καταλάβουν τι σημαίνει πόνος και στέρηση και γι’ αυτό μπορούν να συμπονούν πραγματικά, θέλω να σας πω ότι η λύπη είναι η δεξαμενή της χαράς.
Δεν είμαι υπέρ της ρητορικής του πόνου αλλά πρέπει να γνωρίζουμε ότι η ζωή δεν αποφλοιώνεται απ’ τον πόνο. Ζωή χωρίς πόνο δεν υπάρχει. Με το κλάμα γεννιέται ο άνθρωπος και το αίτημα του σημερινού ανθρώπου για μια ζωή χωρίς πόνο είναι μια στρέβλωση του καιρού μας.
Εντάσσεται μέσα στο έτοιμο, στο γρήγορο, στο φτηνό, στο καταναλωτικό, στο εύκολο. Μα η ζωή είναι αλλού. Δεν κατοικεί στα καταναλωτικά αγαθά αλλά στα βαθειά στα χρειώδη, στα απαράγραπτα. Το αμύγδαλο του Κόσμου είναι βαθειά κρυμμένο και παραμένει αδάγκωτο μας λέει ο Ελύτης. Οικείο μόνο στους ραγισμένους, στους τρυφερούς, στους ευαίσθητους, στους πονεμένους.
Ο πόνος είναι η μόνη αληθινή μορφή συνείδησης, μας λέει ο Νίτσε. Επομένως η τάση των καιρών να αποφεύγουμε τον πόνο και εμείς και τα παιδιά μας, δημιουργεί μια ψευδή αναπαράσταση της ζωής αλλά όχι ζωή. Οταν αποφεύγεις τον πόνο, τον ξανασυναντάς διπλό, διότι εκτός των άλλων είσαι ανύποπτος και απαράσκευος.
«Το να πονείς και να το λες
Αυτό δεν είναι πόνος
Μα πόνος είναι να πονείς
Και να το ξέρεις μόνος».
Αυτό έγραψε ένας ασθενής σε ένα γκράφιτι που κάναμε πριν χρόνια μέσα στο ψυχιατρείο. Και ένας άλλος ασθενής με πλησίασε και μου είπε: Δεν μου αρέσει αυτή η μαντινάδα γιατρέ. Γιατί, τον ρωτώ. Γιατί περιγράφει κάτι το εξωπραγματικο, πάνω απ’ τα όρια του ανθρώπου, μου απαντά. Αυτή η σκέψη με έβαλε σε μεγάλο προβληματισμό και με οδήγησε χρόνια αργότερα να ανακαλύψω την αλληλοβοήθεια σαν αρχή και μέθοδο θεραπείας. Πραγματικά. Ο μισός μας εαυτός στον Αλλο κατοικεί. Στον κάθε Αλλο.  Χωρίς τον Αλλο είσαι μισός. Ο άνθρωπος ή είναι κοινωνικό υποκείμενο ή δεν υπάρχει. Ο κόσμος υπάρχει μόνο αν τον μοιράζεσαι μάς λέει ο Λειβαδίτης.
Τι είναι η αλληλοβοήθεια τηλεγραφικώς και ολιγολέκτως; Να μάθεις να μοιράζεσαι! Ο,τι μοιράζεσαι, σου επιστρέφει διπλό. Να βάζεις τον τόνο όχι στο πρόβλημα αλλά στο πλεονέκτημα, στη δυνατότητα. Να μετατρέπεις το πρόβλημα σε δύναμη και ευκαιρία. Αλλά κυρίως να ανακαλύπτεις τις κρυμμένες δυνάμεις που έχεις, τα εσωτερικά θεραπευτικά αποθέματα.
Να ανακαλύπτεις ότι μπορεις να είσαι χρήσιμος όχι μόνο στον εαυτόν σου αλλά και στους άλλους. Να βγάλεις απ’ το συναισθηματικό σου τοπίο κάθε συναίσθημα οίκτου, ντροπής, ενοχής, ελεημοσύνης, ανημπόριας, απομόνωσης. Η αξία, οι δυνατότητες του ανθρώπου η μοναδικότητά του δεν κατοικούν στον κινητικό νευρώνα. Αν κοιτάξτε γύρω σας θα δειτε πολλα παραδειγματα.
Ημουν πολλά χρόνια ψυχίατρος ήδη, αλλά η εμπειρία μου απ’ το πρόγραμμα αλληλοβοήθειας ήταν συγκλονιστική. Και στο πεδίο της θεωρίας αλλά και στο επίπεδο της θεραπευτικής αποτελεσματικότητας. Μια δράση έξω απ’ το βιοϊατρικό μοντέλο, το οποίο δεν το αρνείται αλλά το συμπληρώνει, το εκτείνει, το εμπλουτίζει, το ολοκληρώνει.
Σας το προτείνω ανεπιφύλακτα. Αποτελεί ένα εναλλακτικό χώρο και τρόπο συνάντησης ανθρώπων και επιδιώκει να διευρύνει τα θεραπευτικά πλαίσια. Επιδιώκει την ανάκτηση του εαυτού, αφού ο άνθρωπος δεν είναι ένα σύνολο συμπτωμάτων αλλά ένα οδυνώμενο κοινωνικό ον με ανάγκες και επιθυμίες.
Να γυρίζεις -αυτό είναι το θαύμα- με κουρελιασμένα μάτια, με φλογωμένους τους κροτάφους απ’ την πτώση. Να γυρίζεις στην καλή πλευρά σου.
Αυτό μας λέει ο ποιητής Ν. Καρούζος.

1 σχολιο

  • [Γιώργος Π. Καραγεωργίου, συντ/χος νομικός, κοινωνιολόγος ΧΑΝΙΑ] ~ 2 Ιουνίου 2018 ~ 20:07 ~ Απάντηση

    Είχαμε πολύν καιρό να διαβάσουμε εργασία [άρθρο, δοκίμιο] στα “Χ.Ν.” του αξιόλογου γιατρού και εξαίρετου συμπολίτη μας και η χαρά και η συγκίνησή μας μεγάλη για το παραπάνω συγκλονιστικό άρθρο του ” ΕΛΠΙΔΑ ΣΤΗ ΖΩΗ”. Είναι απίστευτο, είναι συγκλονιστικό και σχεδόν σπαρακτικό, πώς ο σπουδαίος αρθρογράφος καταφέρνει, με πολύ απλό τρόπο και λιτό λόγο -μακριά από την υψηλή επιστημοσύνη του- και μάς προτείνει την ΑΛΛΗΛΟΒΟΗΘΕΙΑ σαν αρχή και μέθοδο θεραπείας και, συνακόλουθα, επίλυσης των παντοίων κοινωνικών προβλημάτων! Βασισμένος στις βαθύτατες και πλούσιες εμπειρικές του γνώσεις προτείνει να μάθουμε να μοιραζόμαστε στην κοινωνική μας ζωή. Δηλαδή με απλά λόγια να έχουμε κοινωνικό πρόσωπο, να ζούμε σε κοινωνία με τους άλλους και για τους άλλους συνανθρώπους: δεν ηθικολογεί, ούτε και θεολογεί, ωστόσο, με εκπληκτικό και συνοπτικό τρόπο μάς αποκαλύπτει όλες τις κατηγορίες της ανθρώπινης ζωής και στοχεύει με επιτυχία στον πυρήνα του αληθινού ανθρώπινου προσώπου. Φευγαλέα, ωστόσο, αναφέρεται και στο Ελεύθερο, μοναδικό κι ανεκτίμητης αξίας ανθρώπινο πρόσωπο και αποκαλύπτει και προτείνει την ΑΛΛΗΛΟΒΟΗΘΕΙΑ, ώστε οι συνάνθρωποί μας να μην καθηλώνονται από τις παντοίες ανασφάλειες, τους φόβους και το άγχος της καθημερινότητας και, δυνατοί, να προβαίνουν στις δέουσες κοινωνικές συνθέσεις και δραστηριότητες. Αναφερόμενος ο Γ. Κοκκινάκος στην ανθρώπινη λύπη και τον σωματικό και ψυχικό πόνο, κινείται συνειδητά και παράλληλα με τον φημισμένο Αμερικανό Ψυχίατρο και συγγραφέα Ίρβιν Γιάλομ, που αποφαίνεται ότι οι περισσότεροι συνάνθρωποί μας δεν έχουν συνειδητοποιήσει πως η ζωή είναι ΠΟΛΛΗ ΔΥΣΚΟΛΗ, κι ευτυχώς που είναι!! Η εξήγηση από τον σπουδαίο ψυχίατρο – κοινωνιολόγο είναι ότι κατα τη διαδικασία της διαδρομής τους για την επίλυση των κοινωνικών τους προβλημάτων, οι άνθρωποι ΔΟΚΙΜΑΖΟΥΝ πληθώρα επώδυνων- οδυνηρών συναισθημάτων π.χ. σωματικό και ψυχικό πόνο, πολύν κόπο,ενοχές, απογνώσεις, θλίψη, απορρίψεις, προσβολές κ.λ.π., ΩΣΤΟΣΟ, στο τέλος της διαδρομής και της επίλυσης των προβλημάτων τους, βιώνουν ασυνήθιστη ενθάρρυνση και ψυχική ευφορία. Κι έτσι είναι:
    Ένα απλό κάλεσμα, μια πρόταση για ΑΛΛΗΛΟΒΟΗΘΕΙΑ, το συγκλονιστικό άρθρο του εκλεκτού γιατρού Γ. Κοκκινάκου είναι βαρυσήμαντης κοινωνικής αξίας. Τον ευχαριστούμε θερμά και βέβαια συγχαίρουμε τον αρθρογράφο, ελπίζοντας ότι θα έχουμε κι άλλες συνεργασίες του στα “Χ.Ν.”

Γράψτε το σχόλιό σας

Συμπληρώστε την παρακάτω φόρμα με τα στοιχεία και το μήνυμά σας:
Όλα τα πεδία είναι υποχρεωτικα.

Σχόλια με υβριστικό, απειλητικό, ρατσιστικό ή άλλο περιεχόμενο που η συντακτική ομάδα κρίνει πως δεν προσφέρουν στο γόνιμο διάλογο, δεν θα δημοσιεύονται. Παρακαλούμε να αποφεύγετε τα greeklish.