Η επιρροή του γραπτού λόγου μπορεί συχνά να είναι μεγάλη και απρόβλεπτη. Κάθε λάτρης των βιβλίων έχει ταυτιστεί κάποιες φορές με τους μυθιστορηματικούς ήρωες. Οι νεότερες γενιές με τον Χάρι Πότερ, οι παλιότερες με τον πανέξυπνο Ηρακλή Πουαρό, με τον Ρωμαίο, την Ιουλιέτα…. Ωστόσο τα παραδείγματα επιρροής δεν είναι πάντα τόσο «μαγικά», «οξυδερκή» ή «ρομαντικά». Υπάρχουν και κάποιοι αναγνώστες που ερμηνεύουν τα μυθιστορήματα με τον δικό τους στρεβλό τρόπο. Αντί για ενσυναίσθηση, φαντασία και δημιουργικότητα, «μεταφράζουν» σε καταστροφή και σκοτεινιά τα κείμενα που διαβάζουν. Σήμερα, οι «Ιστορίες από τον Κόσμο» ψάχνουν και σας παρουσιάζουν περιπτώσεις ανθρώπων που, ισχυριζόμενοι ότι επηρεάστηκαν από μυθιστορήματα και χαρακτήρες διέπραξαν φρικιαστικές, αποτρόπαιες πράξεις.
Δράκουλας: Η περίπτωση του Richard Trenton Chase
Το βιβλίο «Δράκουλας» του Μπραμ Στόκερ εισήγαγε τον σύγχρονο μύθο των βρικολάκων, προβάλλοντας τον Κόμη Δράκουλα ως έναν σκοτεινό, καταραμένο χαρακτήρα που είναι καταδικασμένος να πίνει ανθρώπινο αίμα για να «ζήσει». Η γοτθική ιστορία γοήτευσε το κοινό, ενσωματώνοντας την ιδέα του βαμπιρισμού στην ποπ κουλτούρα. Δεκαετίες αργότερα, ο θρύλος του Δράκουλα θα γινόταν εμμονή στον Richard Trenton Chase, γνωστό και ως «Βρικόλακα του Σακραμέντο». Ο Trenton από παιδί σκότωνε ζώα και κατανάλωνε αίμα πουλιών. Έπασχε από σοβαρή ψυχική ασθένεια και πίστευε ότι το δικό του αίμα εξαφανιζόταν και ότι μπορούσε να επιβιώσει μόνο πίνοντας φρέσκο αίμα. Μεταξύ 1977 και 1978 ο άντρας διέπραξε φρικιαστικές δολοφονίες. Συγκεκριμένα δολοφόνησε έξι ανθρώπους, πίνοντας το αίμα τους και καταναλώνοντας μέλη από τα σώματά τους. Όταν η αστυνομία συνέλαβε τον Chase, ανακάλυψε ότι το σπίτι του ήταν καλυμμένο με ανθρώπινο αίμα, ενώ ίχνη που βρέθηκαν στο μπλέντερ και τους νεροχύτες, αποδείκνυαν περίτρανα ότι έπινε αίμα και μπλένταρε ανθρώπινες σάρκες. Το 1979 οδηγήθηκε σε δίκη, με τον δικηγόρο του να υποστηρίζει ότι ήταν παράφρων. Ωστόσο, το δικαστήριο διαφώνησε, τον βρήκε ένοχο για έξι ανθρωποκτονίες πρώτου βαθμού και τον καταδίκασε σε θάνατο. Τελικά, ο «Βρικόλακας του Σακραμέντο» αυτοκτόνησε στο κελί του στο San Quentin στις 26 Δεκεμβρίου 1980.
Διαβάστε επίσης: https://en.wikipedia.org/wiki/Clinical_vampirism
«Τα Πάθη του Νεαρού Βέρθερου» και το κύμα αυτοκτονιών
«Τα Πάθη του νεαρού Βέρθερου», το εμβληματικό βιβλίο του Γκέτε πρωτοδημοσιεύτηκε το 1774 και καταγράφει τη συναισθηματική αγωνία του Βέρθερου, ενός νεαρού άνδρα τρελά ερωτευμένου με μια γυναίκα που δεν μπορεί να έχει. Η θλίψη του Βέρθερου τελικά τον οδηγεί στην αυτοκτονία, παρουσιάζοντας ρομαντικά την πορεία προς την απελπισία. Το μυθιστόρημα βρήκε μεγάλη απήχηση σε νεαρούς αναγνώστες σε κάθε γωνιά της Ευρώπης, πυροδοτώντας αυτό που έγινε γνωστό ως «Πυρετός του Βέρθερου». Οι θαυμαστές μιμήθηκαν τη μελαγχολική περσόνα του Βέρθερου, φορώντας την ιδιαίτερη ενδυμασία του και παραθέτοντας τους παθιασμένους μονολόγους του. Κάποιοι πήγαν και πέρα από αυτό, φτάνοντας -δυστυχώς- μέχρι το τέλος: την αυτοκτονία. Το βιβλίο δημιούργησε κύμα θανάτων μιμητών, οδηγώντας αρκετές χώρες στη λογοκρισία του. Κάπως έτσι, «Τα Πάθη του Νεαρού Βέρθερου» έγιναν από τις πρώτες καταγεγραμμένες περιπτώσεις «μεταδοτικής αυτοκτονίας». Το 1974 ο κοινωνιολόγος Ντέιβιντ Φίλιπς επινόησε τον όρο «φαινόμενο του Βέρθερου» για να περιγράψει αυτό το τραγικό μοτίβο. Το έργο του Γκέτε αποτέλεσε έναυσμα τότε για μια ηθική συζήτηση σχετικά με την ευθύνη των συγγραφέων στην παρουσίαση ευαίσθητων θεμάτων όπως η αυτοκτονία. Η κληρονομιά του Βέρθερου λειτουργεί τόσο ως απόδειξη της δύναμης της αφήγησης, όσο και ως προειδοποίηση για τις ακούσιες συνέπειές της.
Διαβάστε επίσης: https://lithub.com/how-goethes-sorrows-of-young-werther-led-to-a-rare-suicide-cluster
Η «Οργή» του Στέφεν Κινγκ και ο Michael Carneal
Το 1977 ο Stephen King με το ψευδώνυμο Richard Bachman, εξέδωσε το βιβλίο «Rage» (σ.σ: «Οργή» στα ελληνικά), που είχε ως θέμα έναν θυμωμένο έφηβο ο οποίος, χαμένος στα σκοτάδια του χάους, μπαίνει στη σχολική του αίθουσα με ένα όπλο και πυροβολεί αδιακρίτως. Το βιβλίο αρχικά δεν έκανε ιδιαίτερη αίσθηση, ωστόσο η κληρονομιά του έμελλε να είναι τραγική. Το 1997 στο Λύκειο Heath στο Κεντάκι ο δεκατετράχρονος Michael Carneal άνοιξε πυρ σκοτώνοντας τρεις μαθητές και τραυματίζοντας πέντε. Οι αρχές αργότερα ανακάλυψαν το «Rage» στο ντουλάπι του Carneal, και οδηγήθηκαν σε εικασίες ότι το βιβλίο πιθανώς επηρέασε τις πράξεις του. Η σύνδεση μεταξύ του «Rage» και των πολλαπλών περιπτώσεων πυροβολισμών σε σχολεία οδήγησε τον King να κάνει το πρωτοφανές βήμα και να αποσύρει το βιβλίο από την κυκλοφορία το 1997. Ο King αναγνώρισε ότι το μυθιστόρημά του θα μπορούσε να δώσει λάθος εντύπωση σε νέους με προβλήματα συμπεριφοράς, τονίζοντας την ευθύνη του συγγραφέα να αποτρέψει πιθανές βλάβες που ίσως προκληθούν από τα δημιουργήματά του. Παρότι ο King εξέφρασε αμφιβολίες αν το «Rage» συνδεόταν άμεσα με τους πυροβολισμούς, παραδέχτηκε ότι η θεματική του πιθανώς έδινε επικίνδυνη διέξοδο σε απελπισμένους αναγνώστες. Η διαμάχη γύρω από το Rage παραμένει μια συγκλονιστική μελέτη περίπτωσης για το πώς τα μυθιστορηματικά έργα μπορούν να γίνουν αιτία πραγματικής βίας.
Διαβάστε επίσης: www.businessinsider.com/school-shootings-drove-stephen-king-to-take-rage-off-shelves-2014-3
«Φρανκενστάιν»: η περίπτωση Robert Cornish
Ο «Φρανκενστάιν» της Μαίρη Σέλεϊ αποτελεί κλασικό ανάγνωσμα της γοτθικής λογοτεχνίας, που πραγματεύεται τα ηθικά διλήμματα της επιστημονικής φιλοδοξίας. Ο πρωταγωνιστής του, Βίκτορ Φρανκενστάιν, δημιουργεί ζωή μέσω απαγορευμένων πειραματισμών, προσπαθεί να επαναφέρει τους νεκρούς με ζοφερά αποτελέσματα. Το θέμα γοήτευσε νοσηρά τον Robert Cornish, έναν Αμερικανό επιστήμονα τη δεκαετία του 1930. Επηρεασμένος από το βιβλίο της Σέλεϊ, ο Cornish έκανε πειράματα για να αναστήσει τους νεκρούς. Ξεκίνησε επιχειρώντας να επαναφέρει στη ζωή σκύλους που είχαν υποστεί ευθανασία χορηγώντας χημικές ενέσεις, αντιπηκτικά και αδρεναλίνη. Μερικοί από τους σκύλους όντως επανήλθαν, αλλά με σοβαρά προβλήματα, όπως τύφλωση και νευρολογικές βλάβες. Και η εμμονή του Cornish δεν σταμάτησε στα ζώα. Επεδίωκε ευκαιρίες να εφαρμόσει τις μεθόδους του σε ανθρώπινα πτώματα, προτείνοντας μάλιστα να κάνει πειράματα σε θανατοποινίτες. Η συμπεριφορά του πυροδότησε δημόσια οργή και ηθικές συζητήσεις, αντανακλώντας τα ηθικά διλήμματα που δραματοποίησε η Σέλεϊ στο μυθιστόρημά της. Παρότι η φιλοδοξία του Cornish να αψηφήσει τη θνητότητα απηχούσε την αλαζονεία του Βίκτορ Φρανκενστάιν, οι τραγελαφικές συνέπειες του έργου του τόνιζαν τους κινδύνους της υπερβολικής επιστημονικής αυτοπεποίθησης.
Διαβάστε επίσης: https://time.com/archive/6894500/science-lazarus-dead-alive
