Σάββατο, 27 Νοεμβρίου, 2021

“Σοβαρά Παιχνίδια” με τη μνήμη, το τραύμα και το σήμερα

■ Ενα έργο της Τζένης Μαρκέτου που βάζει το θέμα της διαχείρισης των μνημείων

Πώς μπορεί ένα μνημείο να ενταχθεί αρμονικά και δημιουργικά στην καθημερινότητα της πόλης; Πώς μπορεί να αποτινάξει κανείς τη σκόνη του χρόνου από πάνω του και να αντιμετωπίσει ως κάτι “ζωντανό” και “σημερινό”; Κι ακόμα, με ποιο τρόπο μια τοπική κοινωνία μπορεί να βρει την ισορροπία ανάμεσα στην ιστορία που κουβαλάει κάθε μνημιακός χώρος και τις σύγχρονες ανάγκες χωρίς να απαξιώσει ή να αδιαφορήσει για κάτι από τα δύο;

Αυτά είναι μερικά από τα ερωτήματα που βρίσκονται στον πυρήνα του πολυμερούς και συμμετοχικού έργου της εικαστικού Τζένης Μαρκέτου, που έχει τίτλο “Σοβαρά Παιχνίδια/Serious Games”, και το οποίο βρίσκεται σε εξέλιξη από τις 12 Οκτωβρίου στο Γιαλί Τζαμισί, στο ενετικό λιμάνι των Χανίων.

Ένα έργο που, μεταξύ άλλων, φέρνει ξανά στο προσκήνιο το θέμα της διαχείρισης των μνημείων από τις σύγχρονες κοινωνίες αλλά και -ειδικότερα- του ίδιου του εμβληματικού παλιού τζαμιού, που βρίσκεται στην καρδιά του παλιού λιμανιού και λειτουργεί ως ο “καμβάς” για τα “Σοβαρά Παιχνίδια”.

Το έργο, που παρουσιάζει η Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων, θα ολοκληρωθεί στις 31 Οκτωβρίου.

Έως τότε το Γιαλί Τζαμισί θα λειτουργεί ως “κυψέλη” φιλοξενίας φοιτητών, μαθητών, μουσικών, εικαστικών, εκπαιδευτικών, επιστημόνων, εκπροσώπων φορέων, πολιτών και κινημάτων που ο καθένας θα προσκομίσει τους δικούς του προβληματισμούς και ιδέες γύρω από το κεντρικό θέμα του έργου.

«Το Γιαλί Τζαμισί είναι ένα πολύ ενδιαφέρον μνημείο, με πολλές μνήμες και τραύματα. Συγχρόνως, όμως, είναι κι ένα μνημείο σήμερα που άλλοτε χρησιμοποιείται ως αποθήκη κι άλλοτε φιλοξενεί όχι και τόσο καλές εκδηλώσεις», σημείωσε η Τζένη Μαρκέτου, την οποία συναντήσαμε μέσα στο Γιαλί Τζαμισί να συντονίζει τις δράσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη.
Δίπλα μας φοιτητές από την Σχολή Αρχιτεκτονικής του Πολυτεχνείου Κρήτης και μαθητές από το ΕΠΑΛ Ακρωτηρίου του Τομέα Εφαρμοσμένων Τεχνών, σκυμμένοι πάνω από τις εργασίες τους τις οποίες θα παρουσιάσουν μέσα στις επόμενες ημέρες. Παράλληλα, σε μια γωνία του παλιού τζαμιού μια βιντεο-εγκατάσταση όπου προβάλλονται συνεντεύξεις από εκπαιδευτικούς, αρχιτέκτονες κ.ά.

«Πρόθεσή μας είναι να μετατρέψουμε τον χώρο σ’ έναν ανοιχτό κοινωνικό χώρο όπου μπορεί κανείς να τον επισκεφθεί και να συν-δημιουργήσουμε καλλιτεχνικά γεγονότα με άξονα το πως μπορούμε να επανα-οικειοποιηθούμε αυτό τον χώρο», τόνισε η κα Μαρκέτου.
Στο πλαίσιο αυτό, εντάσσονται οι προτάσεις που θα διατυπώσουν οι φοιτητές αρχιτεκτονικής, οι γραφιστικές δημιουργίες των μαθητών του ΕΠΑΛ Ακρωτηρίου αλλά και οι ιδέες που καταθέτουν μέσα από τις συνεντεύξεις τους θεολόγοι, αρχιτέκτονες, θεσμικοί φορείς κ.ά.

Εκτός όμως από ένα ζωντανό καλλιτεχνικό εργαστήρι, το Γιαλί Τζαμισί λειτουργεί, αυτές τις ημέρες, κι ένας κοινωνικός χώρος φιλοξενίας ανθρώπων και κινημάτων που έχουν βιώσει ή αγωνίζονται ενάντια στις διάφορες μορφές κοινωνικού αποκλεισμού. Υπό αυτή την έννοια, κατά τη διάρκεια που βρίσκονται σε εξέλιξη τα “Σοβαρά Παιχνίδια”, έχουν προσκληθεί φεμινίστριες, μετανάστριες, κοινωνικοί ακτιβιστές κ.ά. επιχειρώντας -όπως εξήγησε η κα Μαρκέτου- «την από-αποικιοποίήση του Τζαμιού ως μνημείου και τον επαναπροσδιορισμό του χώρου» με έναν τρόπο συμβατό με το σήμερα.

Στο πλαίσιο αυτό, μέσα από εργαστήρια, συγκεντρώσεις, συλλογικές αναγνώσεις και παραστάσεις, τα “Σοβαρά Παιχνίδια” φιλοδοξούν να προκαλέσουν έναν δημόσιο διάλογο στον οποίο θα συμμετέχουν διαφορικές “φωνές”, από διαφορετικά κοινωνικά πεδία, που θα δουν κριτικά «την αισθητική της κυρίαρχης, ηγεμονικής και αποικιοκρατικής άποψης η οποία διαπερνά την ιστορία, τα μνημεία και τους υπόλοιπους χώρους μνήμης σε ολόκληρο τον κόσμο».

Το έργο “Σοβαρά Παιχνίδια/Serious Games” αποτελεί μια ανάθεση της Δημοτικής Πινακοθήκης Χανίων στην καλλιτέχνιδα σε επιμέλεια του δρ Κωνσταντίνου Β. Πρώιμου σε συνεργασία με την καλλιτέχνιδα Τζένη Μαρκέτου.

Το εικαστικό εγχείρημα κατέστη δυνατό μέσω της στενής συνεργασίας της κας Μαρκέτου με τους Παναγή Μαρκέτο (αρχιτέκτονα), Μυρτώ Κοντομιτάκη (μουσειολόγο), Βασιλική Γιακουμάκη (ανθρωπολόγο), Αμαλία Κωτσάκη (αρχιτέκτονα), Πενελόπη Παπαηλία (ανθρωπολόγο), Κατιλένα Π. Σταθάκου (τουρκολόγο), Δέσποινα Μπενιουδάκη (ιστορικό τέχνης, ακτιβίστρια), Constantin Fischer (καλλιτέχνη), Νεκτάριο Μητριτσάκη (θεραπευτή), Όλγα Βερυκάκη (καλλιτέχνιδα), Δημήτρη Μπαρνιά (μουσικολόγο), Χρήστο Φραδέλλο (θρησκειολόγο). Καθοριστική ήταν και η συμβολή των φορέων: Δημοτική Πινακοθήκη Χανίων, Δημοτικό Λιμενικό Ταμείο Χανίων, Δήμος Χανίων, Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών Πολυτεχνείου Κρήτης, ΕΠΑΛ Ακρωτηρίου/Τομέας εφαρμοσμένων τεχνών/Γραφιστική-Διακόσμηση, 1ο Πειραματικό Γυμνάσιο Χανίων, Iστορικό Αρχείο Κρήτης, Συναγωγή Ετζ Χαγιίμ, Χανιά Κρήτης (Anja Zückmantel, Γιώργος Ψαρουδάκης)
Tzαμί El-Rahma.

Επίσης, στο blog Ε-Lexicon, μπορεί κανείς να δει φωτογραφίες και βίντεο με αποσπάσματα των καθημερινών δράσεων. Μετά τη λήξη του έργου, θα τυπωθεί δίγλωσσος κατάλογος με φωτογραφίες, κείμενα της καλλιτέχνιδας, του επιμελητή, ανθρωπολόγων, ακτιβιστών, φιλοσόφων, μαθητών και άλλων καλεσμένων.

Το Γιαλί Τζαμί είναι ανοικτό για το κοινό καθημερινά εκτός Δευτέρας από 5 μμ – 9 μμ.

Αφήστε ένα σχόλιο

Please enter your comment!
Please enter your name here

Μικρές αγγελίες

aggelies

Βήμα στον αναγνώστη

Στείλτε μας φωτό και video ή κάντε μία καταγγελία

Συμπληρώστε τη φόρμα

Ειδήσεις

Σχόλια

Συνεργασίες

Διαδρομές

Podcasts

Επιστολές

Χρήσιμα