» Σύγκριση µε την υπόλοιπη Ευρώπη και η κατάσταση στην Ελλάδα
Σε κρίσιµο σηµείο βρίσκεται η γερµανική οικονοµία, καθώς η ραγδαία αύξηση των εταιρικών πτωχεύσεων εντείνει τους φόβους για βαθύτερη και πιο παρατεταµένη αποδυνάµωση της παραγωγικής βάσης της χώρας.
Σύµφωνα µε τη Γερµανική Ένωση Βιοµηχανικών και Εµπορικών Επιµελητηρίων (DIHK), ο αριθµός των επιχειρήσεων που οδηγούνται σε αφερεγγυότητα Και πτώχευση έχει φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων έντεκα ετών, ξεπερνώντας ακόµη και τις πιέσεις που καταγράφηκαν µετά την ευρωπαϊκή κρίση χρέους.
«Μήνα µε τον µήνα σηµειώνονται νέα αρνητικά ρεκόρ στις εταιρικές πτωχεύσεις», προειδοποίησε ο επικεφαλής αναλυτής της DIHK, Φόλκερ Τράιερ, τονίζοντας ότι χωρίς άµεση και αποφασιστική πολιτική παρέµβαση η τάση αυτή κινδυνεύει να παγιωθεί.
Η εικόνα στη Γερµανία
Τον Οκτώβριο του 2025, τα γερµανικά δικαστήρια κατέγραψαν 2.108 αιτήσεις εταιρικής πτώχευσης, αυξηµένες κατά 4,8% σε σύγκριση µε τον αντίστοιχο µήνα του προηγούµενου έτους. Ακόµη πιο ανησυχητικά είναι τα προκαταρκτικά στοιχεία για τον ∆εκέµβριο, τα οποία δείχνουν αύξηση 15,2%, αντανακλώντας τη συνεχιζόµενη πίεση σε επιχειρήσεις όλων των µεγεθών.
Η διπλή ύφεση των ετών 2023 και 2024, σε συνδυασµό µε τη σχεδόν µηδενική ανάπτυξη το 2025, έχει εξαντλήσει τα περιθώρια αντοχής του επιχειρηµατικού ιστού.
Το υψηλό ενεργειακό κόστος, τα αυξηµένα επιτόκια χρηµατοδότησης και η υποχώρηση της ζήτησης από βασικές αγορές, όπως η Κίνα και οι Ηνωµένες Πολιτείες, πλήττουν ιδιαίτερα τη µεταποίηση, που αποτελεί τον πυρήνα της γερµανικής οικονοµίας.
Ευρωπαϊκές συγκρίσεις: η Γερµανία δεν είναι µόνη, αλλά ξεχωρίζει
Η άνοδος των εταιρικών πτωχεύσεων παρατηρείται σε ολόκληρη την Ευρώπη, καθώς τα έκτακτα µέτρα στήριξης της πανδηµικής περιόδου έχουν αποσυρθεί. Ωστόσο, η ένταση του φαινοµένου στη Γερµανία προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία λόγω του µεγέθους και της συστηµικής σηµασίας της χώρας για την ευρωπαϊκή οικονοµία.
Γαλλία: Οι πτωχεύσεις κινούνται ανοδικά, αλλά µε ηπιότερο ρυθµό. Η ισχυρότερη εσωτερική κατανάλωση και οι κρατικές παρεµβάσεις λειτουργούν ως ανάχωµα για πολλές µικροµεσαίες επιχειρήσεις, αν και η εστίαση και το λιανεµπόριο παραµένουν υπό πίεση.
Ιταλία: Παρουσιάζει σχετικά πιο σταθερή εικόνα, εν µέρει χάρη στην αξιοποίηση των πόρων του Ταµείου Ανάκαµψης. Ωστόσο, οι µικρές οικογενειακές επιχειρήσεις συνεχίζουν να πλήττονται από το αυξηµένο κόστος δανεισµού.
Ισπανία: Οι πτωχεύσεις αυξάνονται κυρίως στις κατασκευές και τις υπηρεσίες, αλλά η ισχυρή ανάκαµψη του τουρισµού έχει απορροφήσει µέρος των κραδασµών.
Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη: Χώρες όπως η Πολωνία και η Τσεχία εµφανίζουν µικρότερη αύξηση πτωχεύσεων, ωστόσο επηρεάζονται έµµεσα από τη γερµανική κρίση, καθώς µεγάλο µέρος της βιοµηχανικής τους παραγωγής είναι στενά συνδεδεµένο µε τις γερµανικές αλυσίδες αξίας.
Κλάδοι υπό τη µεγαλύτερη πίεση
Στη Γερµανία, οι περισσότερες πτωχεύσεις ανά 10.000 επιχειρήσεις καταγράφονται:
στις µεταφορές και την αποθήκευση,
στον τουριστικό και επισιτιστικό τοµέα,
και στις κατασκευές.
Παρόµοια εικόνα παρατηρείται και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, γεγονός που υποδηλώνει ότι πρόκειται για διαρθρωτικό και όχι συγκυριακό πρόβληµα, συνδεδεµένο µε το αυξηµένο κόστος λειτουργίας και τη µεταβολή των καταναλωτικών προτύπων.
Μικρότερες επιχειρήσεις στο επίκεντρο
Παρά την αύξηση του αριθµού των πτωχεύσεων, οι συνολικές απαιτήσεις των πιστωτών στη Γερµανία µειώθηκαν σε περίπου 2,6 δισ. ευρώ. Αυτό δείχνει ότι το κύµα αφερεγγυότητας αφορά κυρίως µικρότερες και λιγότερο κεφαλαιουχικές επιχειρήσεις, διαφοροποιώντας την τρέχουσα κρίση από προηγούµενες περιόδους, όταν κατέρρεαν µεγάλοι όµιλοι µε συστηµική σηµασία.
Κίνδυνοι για την ευρωπαϊκή οικονοµία
Οικονοµολόγοι προειδοποιούν ότι η επιδείνωση στη Γερµανία µπορεί να προκαλέσει αλυσιδωτές επιπτώσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη, καθώς αφενός µειώνεται η ζήτηση για ενδιάµεσα αγαθά από άλλες χώρες της ΕΕ, καθυστερούν τα επενδυτικά σχέδια, και αυξάνεται ο κίνδυνος απώλειας θέσεων εργασίας σε συνδεδεµένους κλάδους.
Η DIHK ζητά άµεσα µέτρα, όπως φορολογικές ελαφρύνσεις, µείωση του ενεργειακού κόστους και δραστικό περιορισµό της γραφειοκρατίας. Παράλληλα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο εντείνεται η συζήτηση για την ανάγκη µιας πιο συντονισµένης βιοµηχανικής πολιτικής, ώστε να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της ΕΕ έναντι των ΗΠΑ και της Κίνας.
Μια κρίσιµη καµπή
Η τρέχουσα έξαρση των εταιρικών πτωχεύσεων θεωρείται από πολλούς αναλυτές σηµείο καµπής για το ευρωπαϊκό οικονοµικό µοντέλο. Το ερώτηµα πλέον δεν είναι µόνο πώς θα περιοριστεί το κύµα αφερεγγυότητας, αλλά αν η Ευρώπη – µε τη Γερµανία στο επίκεντρο – µπορεί να προσαρµοστεί σε ένα νέο διεθνές περιβάλλον αυξηµένου κόστους, γεωπολιτικών εντάσεων και εντεινόµενου παγκόσµιου ανταγωνισµού.
Πτωχεύσεις εταιρειών: Άνοδος 76,9% το 2024 στην Ελλάδα – Τα στοιχεία για το 2025
Σηµαντική αύξηση κατέγραψαν οι πτωχεύσεις εταιρειών στην Ελλάδα το 2024. Σύµφωνα µε τα επίσηµα στοιχεία, οι κηρυχθείσες πτωχεύσεις ανήλθαν σε 23, από 13 το 2023, καταγράφοντας άνοδο 76,9% σε ετήσια βάση.
Η πλειονότητα των πτωχεύσεων αφορούσε µικρές επιχειρήσεις, µε µεγαλύτερη συγκέντρωση στους κλάδους του τουρισµού και της εστίασης (περίπου 30%), του εµπορίου (26%) και της µεταποίησης. Οι πιέσεις από το αυξηµένο λειτουργικό κόστος και τα υψηλά επιτόκια θεωρούνται βασικοί παράγοντες της επιδείνωσης.
Σύµφωνα µε τα στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ) για το 2025, οι πτωχεύσεις επιχειρήσεων στην Ελλάδα αυξήθηκαν σηµαντικά:
Στο α΄ τρίµηνο 2025 καταγράφηκαν 71 πτωχεύσεις, αυξηµένες περίπου 14,5% σε σχέση µε το ίδιο τρίµηνο του 2024 (62 πτωχεύσεις) και 6,1% πάνω από το προηγούµενο τρίµηνο του 2024.
Στο β΄ τρίµηνο 2025 οι πτωχεύσεις ανήλθαν σε 60, παρουσιάζοντας άνοδο 30,4% σε σχέση µε το β΄ τρίµηνο 2024, όταν είχαν ανέλθει σε 46.
Στο γ΄τρίµηνο 2025 οι πτωχεύσεις αυξήθηκαν περαιτέρω, φτάνοντας τις 98, δηλαδή περίπου 75% περισσότερες σε σχέση µε το αντίστοιχο τρίµηνο του 2024.
Ανάπτυξη αλλά και δυσκολίες για επιχειρήσεις
Παρότι υπήρξε αύξηση στον αριθµό νέων επιχειρήσεων (π.χ. 17,2% περισσότερες νέες επιχειρήσεις στο γ’ τρίµηνο του 2025), οι πτωχεύσεις αυξήθηκαν επίσης, γεγονός που δείχνει πιέσεις στην επιχειρηµατική επιβίωση παρά τη δηµιουργία νέων εταιρειών.
Σύµφωνα µε στοιχεία της Eurostat, η Ελλάδα είχε τη µεγαλύτερη αύξηση στις πτωχεύσεις επιχειρήσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση το γ’ τρίµηνο του 2025 συγκριτικά µε το προηγούµενο τρίµηνο, µε άνοδο σχεδόν 47,8% σε ένα τρίµηνο, το υψηλότερο στην ΕΕ.
Από το 2021 συνολικά οι πτωχεύσεις στην Ελλάδα αυξήθηκαν κατά 572,6% σύµφωνα µε την ίδια Eurostat, υπογραµµίζοντας µια επιδεινούµενη διάρθρωση χρεοκοπιών σε βάθος χρόνου.
