Προβληματισμός για τη φυσιογνωμία της Κρήτης τα επόμενα χρόνια κατατέθηκαν στο συνέδριο με θέμα: “Το ζήτημα βιωσιμότητας της Κρήτης”, που πραγματοποιήθηκε το απόγευμα του Σαββάτου στο χώρο του ΤΕΕ τμ. Δυτ. Κρήτης.
Επιστήμονες, δημοσιογράφοι, στελέχη της δημόσιας διοίκησης τοποθετήθηκαν πάνω σε μια σειρά κρίσιμα ζητήματα.
Αρχικά εκ των διοργανωτών ο κ. Ανδρέας Χιωτάκης μίλησε για το “Συντονιστικό Χανίων για το Περιβάλλον” που όπως είπε απαρτίζεται από 15 συλλογικότητες και πρωτοβουλίες πολιτών που στόχο έχουν τη δημιουργία κοινού μετώπου σε τοπικό επίπεδο «να αναδείξει την αλληλεπίδραση ανάμεσα στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, τις επιλογές τοπικής ανάπτυξης και τον ρόλο των πολιτών στη διαμόρφωση αποφάσεων που επηρεάζουν την καθημερινότητα και το μέλλον των τοπικών κοινωνιών».
Στη συνέχεια επεσήμανε πως το «πρόβλημα βιωσιμότητας της Κρήτης τίθεται το 2026 με την αέναη ανάπτυξη μαζικού υπερτουρισμού, των εκτεταμένων επενδύσεων σε βιομηχανικές Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και των σχεδιαζόμενων εξορύξεων Υδρογονανθράκων, που προκαλούν τις υποδομές, τους πόρους και υπερβαίνουν τη φέρουσα ικανότητα του τόπου.
Η σύγκρουση αυτή απειλεί το φυσικό περιβάλλον, την τοπική κοινωνία και ταυτότητα του νησιού σε μη αναστρέψιμες καταστάσεις. Ο ορατός δια γυμνού πλέον οφθαλμού κίνδυνος είναι η Κρήτη να χάσει την περιβαλλοντική και πολιτισμική της ταυτότητα, μετατρεπόμενη σε μια “αποικία” επενδυτών με τους κατοίκους ξένους στον τόπο τους. Οι τρέχουσες τάσεις δείχνουν ότι η πίεση για “περισσότερα” (περισσότεροι τουρίστες, περισσότερες επενδύσεις) είναι ισχυρότερη από τη στρατηγική “καλύτερα”, καθιστώντας το πρόβλημα κρίσιμο και ως τέτοιο απαιτεί επείγουσα δράση.»
Η συζήτηση για τις υποδομές και τον χωρικό σχεδιασμό ξεκίνησε με τον δημοσιογράφο Μ. Διονέλλη που διατύπωσε μια σειρά από ερωτήματα για το «για ποιόν γίνεται το αεροδρόμιο στο Καστέλι;», «τι ΒΟΑΚ ακριβώς θέλουμε;» «γιατί από τη στιγμή που το καλώδιο έρχεται υποθαλάσσια από την ηπειρωτική Ελλάδα δεν μπορεί να πάει υποθαλάσσια από τα Χανιά στη Δαμάστα;». Στάθηκε στο ρόλο των Μέσων Ενημέρωσης και τον «ασφυκτικό πλαίσιο» στο οποίο λειτουργούν οι δημοσιογράφοι καθώς απέναντι στα παραπάνω ερωτήματα δεν χωράει κριτική ματιά.
Ακολούθως η Ειρήνη Βρέντζου, πρώην πρόεδρος του ΤΕΕ Aνατολ. Κρήτης και υπάλληλος της Αποκεντρωμένης Διοίκησης αφού έκανε μια σύντομη ιστορική αναφορά στον χωροταξικό σχεδιασμό της χώρα επεσήμανε πως ο νέος χωροταξικός σχεδιασμός είναι αποδυναμωμένος περιβαλλοντικά. Μίλησε για το χωροταξικό του τουρισμού σημειώνοντας πως δεν υπολογίζει τη φέρουσα ικανότητα των περιοχών και τη δυνατότητα στον κάθε επενδυτή να κάνει ότι θέλει, ενώ το χωροταξικό για τις ΑΠΕ «βάζει κανόνες, αφήνοντας παράλληλα πολλά παράθυρα για την καταστρατήγηση τους».
Στη συζήτηση με θέμα “Ενεργειακή Δημοκρατία και βιώσιμη Κρήτη” ο πρόεδρος της “Οικολογικής Πρωτοβουλίας” κ. Αντώνης Καλογεράκης έδωσε μια σειρά από παραδείγματα όπου η βιοποικιλότητα απειλείται σε διάφορα μέρη του κόσμου συμπληρώνοντας πως κάτι ανάλογο αναμένεται και στην Κρήτη να γίνει αν προχωρήσουν οι εξορύξεις. Τοποθετήθηκε υπέρ της “ενεργειακής δημοκρατίας” με ανεμογεννήτριες, φωτοβολταικά εκτός παραγωγικών ζωνών από τις τοπικές κοινωνίες, συνεταιρισμούς, ομάδες πολιτών δίνοντας συγκεκριμένα επιτυχημένα παραδείγματα.
Στις εξορύξεις επικεντρώθηκε η ομιλία του κ. Γιώργου Μπάλια δικηγόρου Δρ Νομικής, τ. Αναπληρωτή Καθηγητή Περιβαλλοντικής Πολιτικής, Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Παρουσίασε στοιχεία για την κατάσταση του περιβάλλοντος εξαιτίας της καύσης ορυκτών καυσίμων και πως η συνέχιση τους «θα ανοίξει τις πύλες της κόλασης».
Στην τοποθέτηση του ο πρόεδρος του ΤΕΕ τμ. Δυτ. Κρήτης κ. Βασίλης Κοντεζάκης έδωσε συγχαρητήρια στους διοργανωτές για το διάλογο που άνοιξαν προσθέτοντας πως το ΤΕΕ τμ. Δυτ. Κρήτης και «παρεμβαίνει και καυτηριάζει και προτείνει για όλα τα θέματα, άνοιξε πρώτο το θέμα με τους οικισμούς, το ΒΟΑΚ, την εκτός σχεδίου δόμηση». Απευθυνόμενος στο κοινό είπε πως «χρειάζεται η ανάπτυξη αλά με σχέδιο, πλαίσιο, όρους, συμμετοχή των κοινωνιών» και όχι με «ξενοδόχους και ολιγάρχες που θα λένε πως θα τα οικονομήσουν».
Το συνέδριο ενημέρωσαν για το έργο χάραξης του νέου ΒΟΑΚ και τη ζημιά που προκαλεί σε οικισμούς και γεωργικές εκτάσεις ανατολικά του Ρεθύμνου ο κ. Μανιουδάκης, καθώς και κάτοικος από τον Πλάτανο Κισάμου για το οδικό έργο Πλάτανος-Σφηνάρi.
