Πόσα γέλια την ηµέρα, κάνουν τον γιατρό πέρα; Άγνωστο. Οι Λατινοαµερικάνοι γελούν και χαµογελούν περισσότερο από όλους (έκθεση Gallup), απλώνοντας τη θετική τους ενέργεια όλη την ηµέρα.
Αν γελάτε µε κάθε ανέκδοτο ανακαλύπτοντας µε ευκολία το σηµείο της ανατροπής, τότε τα νέα είναι θετικά. Εκτός κι αν η κατάληξη του ανέκδοτου είναι εύκολα προβλέψιµη, όπως σ’ αυτά που πρωταγωνιστούν Έλληνες.
Ο λόγος; Υπάρχει σχέση ανάµεσα στη χωρητικότητα της µνήµης εργασίας (Μ.Ε.) µας και στην ικανότητά µας να κατανοούµε, να εκτιµάµε και να δηµιουργούµε χιούµορ.
Στο σηµείωµα διερευνώ τη σχέση της Μ.Ε. µε το χιούµορ, τα οφέλη του και µερικές πρακτικές Χανιώτικες ιδέες.
Μνήµη Εργασίας και Χιούµορ
Η Μ.Ε. µας επιτρέπει να επεξεργαζόµαστε πληροφορίες σε πραγµατικό χρόνο, κάτι απαραίτητο για την κατανόηση των ανεκδότων.
Για να καταλάβει κάποιος ένα αστείο, πρέπει να θυµάται την αρχή της ιστορίας, να επεξεργάζεται τις νέες πληροφορίες και ταυτόχρονα να κάνει µια ταχύτατη αλλαγή πλαισίου.
Άτοµα µε µεγάλη χωρητικότητα Μ.Ε. διαχειρίζονται αυτές τις πληροφορίες ταχύτερα, γεφυρώνοντας τα υπονοούµενα αποτελεσµατικά.
Έρευνες δείχνουν ότι η παραγωγή χιούµορ συνδέεται µε τη δηµιουργική σκέψη, που µε τη σειρά της συσχετίζεται θετικά µε τη Μ.Ε. Η ικανότητα να συνδέει κανείς άσχετες έννοιες -βασικό συστατικό του χιούµορ- απαιτεί αυξηµένη γνωστική ικανότητα.
Άτοµα µε µεγάλη χωρητικότητα Μ.Ε. χρησιµοποιούν αστεία, ανέκδοτα και παρατηρήσεις χωρίς να µειώνουν ένα άτοµο, δηµιουργούν οικειότητα, σύνδεση και θετική ατµόσφαιρα.
Αυτό είναι εφικτό επειδή διαθέτουν ευελιξία-επάρκεια στη λεκτική τους µνήµη που τους επιτρέπει να διαχειρίζονται και να αξιολογούν τα νοήµατα ενός ανέκδοτου.
Τα οφέλη
Αυθόρµητο γέλιο ή µε συνταγή; Τα οφέλη είναι τα ίδια. Καλά γίνεται γέλιο µε συνταγή; Ναι, αν έχετε το προσωπικό σας ηµερολόγιο ανεκδότων, αυτό λειτουργεί σαν πρακτικό εργαλείο για αλλαγή διάθεσης. Τι περιλαµβάνει; Αστείες αναµνήσεις, φωτογραφίες ή βίντεο. Όλα λειτουργούν σαν την προσωπική σας συνταγή για άµεση τόνωση της διάθεσής σας. Έτσι, η προσοχή µας αποσπάται από αρνητικές σκέψεις ή αγχωτικές καταστάσεις. Τι άλλο κερδίζουµε;
Το αυθόρµητο γέλιο µπορεί να µειώσει την κύρια ορµόνη του στρες κατά σχεδόν 32%.
Απελευθερώνει ενδορφίνες, δηλαδή ενεργοποιεί την απελευθέρωση των φυσικών χηµικών ουσιών του σώµατος που προάγουν την ευεξία και ίσως να µας ανακουφίσουν προσωρινά.
Ένα γέλιο διαρκείας µας χαλαρώνει για αρκετά λεπτά.
Το ηµερολόγιο γέλιου ενδυναµώνει την αντοχή µας αφού είναι µια διαρκής υπενθύµιση ότι η χαρά µπορεί να συνυπάρχει µε τη δυσκολία.
Επίσης, αναδεικνύει τους κοινωνικούς σας δεσµούς, εκτονώνει εντάσεις και δηµιουργεί κοινές εµπειρίες.
Πρακτικές ιδέες
Από το βιβλίο µου ‘Τα καλοζώιτα µας χρόνια’ αντιγράφω την ενότητα ‘Πως βάζουµε το χαµόγελο, τη βελτιοδοξία και το γέλιο στην καθηµερινότητα µας; ‘
Μια παλιά εργασία µικρών µαθητών του 8ου ∆ηµοτικού Σχολείου Χανίων µου έδωσε ιδέες. Κατ’ αρχήν, αναγνωρίζουµε την αξία του χαµόγελου στη ζωή. Οι οπτικοί χαµογελάνε µόνο µε τη σκέψη ενός κλόουν ή µια γκριµάτσα του Τσάρλι Τσάπλιν. Οι πιο δύσκολοι προβληµατίζονται µε το αινιγµατικά χαµόγελο της Τζοκόντα ή µιας σερβιτόρας.
Το ταξίδι στον κόσµο του χαµόγελου είναι ατέλειωτο. Φίλος, 77χρόνος, πρώην Λυκειάρχης, έχει ανεξάντλητο απόθεµα ανεκδότων που συντροφεύουν τον πρωινό µας καφέ. Είναι αρκετά για να αλλάξουν τον καθηµερινό ζόφο; Για πολλούς είναι.
Υπάρχουν κρητικές ραδιοφωνικές εκποµπές που σκορπούν γέλιο αβίαστο, ιδιαίτερα αυτές που συνοδεύονται από µαντινάδες. Ανακαλύψετε τις. ∆εν υπάρχει ωραιότερο συναίσθηµα να κλαις από τα γέλια, ενώ απολαµβάνεις το µεσηµεριανό σου φαγητό.
Τα χαµόγελα ψεύτικα, τεχνητά προσποιητά, των διαφηµίσεων είναι άχρηστα.
∆ιάλεξα να κάνω τα ψώνια µου σε κατάστηµα µιας αλυσίδας Υπέρ-παντοπωλείων επειδή το προσωπικό είναι πρόθυµο, πάντα µε το χαµόγελο και την καλή κουβέντα.
Κάθε πρωί, ας τραγουδάµε αντί να βλέπουµε τα ζοφερά γεγονότα της νύχτας στις ειδήσεις.
Το βράδυ, στον απολογισµό της ηµέρας, αναπολούµε – και µετράµε- τα χαµόγελα που µας χάρισαν και τα ανέκδοτα που ακούσαµε…
Συµπερασµατικά
Άτοµα µε µεγάλη χωρητικότητα µνήµης εργασίας επεξεργάζονται ταχύτατα τις ανατροπές που απαιτούν τα ανέκδοτα.
Τα κατανοούν και δηµιουργούν νέα!
Οι Λατινοαµερικάνοι δίνουν έµφαση στην οικογένεια, στις φιλίες, και στην εξωτερίκευση των συναισθηµάτων τους γεγονός που αυξάνει τις στιγµές γέλιου.
Η έκθεση µας σε δήθεν ‘αστείες’ δηµιουργίες Τεχνητής Νοηµοσύνης είναι σπατάλη χρόνου που προκαλεί ρηχές ανούσιες αντιδράσεις.
Το γέλιο χρησιµοποιείται συχνά ως µηχανισµός αντιµετώπισης δυσκολιών.
Κάθε πρωί, ας ξεφουρνίζουµε καρβέλια αγάπης, χιούµορ, πνευµατικότητας και αισιοδοξίας και να τα µοιράζουµε απλόχερα, όπως η σελίδα στο Facebook της ∆ηµοτικής µας Βιβλιοθήκης.
*Ο Κυρ. Βασιλομανωλάκης είναι Πτυχ. Ψυχολογίας-Ανάπτυξης Παιδιού, Master Εκπαίδευσης στη ∆ιά Βίου Μάθηση. Επικοινωνία polygnosi@otenet.gr
Τα βιβλία ‘Τα Καλοζώιτά µας χρόνια’, ‘Μαθαίνω εύκολα΄ ‘Θυµάµαι εύκολα’ ‘Μελετώ αποτελεσµατικά’ διατίθενται από τα βιβλιοπωλεία Libraire και ΚΥΒΟΣ και το Μουσείο Τυπογραφίας
