Δεν ξέρουμε πολλά για τον Άγιο Μόδεστο, ξέρουμε όμως τα σημαντικά.
Λένε πως γεννήθηκε ορφανός, ίσως γι’ αυτό αγάπησε τα πιο αδύναμα πλάσματα.
Όσα δεν έχουν φωνή. Όσα δεν μπορούν να πουν τον πόνο τους.
Όταν έγινε Πατριάρχης Ιεροσολύμων, δεν περιορίστηκε στους άρχοντες και στους ευσεβείς. Έσκυψε πάνω από τους αγρότες, τους κτηνοτρόφους, τους φτωχούς που έβλεπαν τα βόδια τους να σωριάζονται κάτω ή τα πρόβατά τους να ψυχορραγούν ανήμπορα. Τότε προσευχόταν. Και, λέει ο μύθος, τα ζώα σηκώνονταν ξανά.
Ο Άγιος δεν έβλεπε τα ζώα ως ιδιοκτησία. Τα έβλεπε ως συντρόφους στον μόχθο. Ως παιδιά του ίδιου Θεού.
Τα ζώα δεν μιλούν τη γλώσσα μας. Κι όμως, μιλούν. Με βλέμματα, με στάσεις, με την ίδια τους την παρουσία.
Ο Άγιος Μόδεστος καταλάβαινε αυτή τη γλώσσα. Κι εκείνος που καταλαβαίνει, δεν μπορεί να μείνει αδιάφορος.
Μέχρι πρόσφατα η μνήμη του ζούσε σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας. Στις 16 Δεκεμβρίου οι γεωργοί έφερναν νερό ή τροφή στον ιερέα για να τα ευλογήσει και μετά τα πήγαιναν στα ζώα τους. Ένα μυστήριο σιωπηλό, ένας διάλογος πίστης και ανάγκης.
Στην Καλαμπάκα οι κτηνοτρόφοι έφερναν τα ίδια τους ζώα έξω από τον ναό για να τα ευλογήσει ο ιερέας.
Στη Λέσβο μοίραζαν λουκουμάδες προς τιμήν του.
Στη Νάξο τον τιμούσαν ως τον πρώτο εξημερωτή των βοδιών.
Στην Κρήτη απέφευγαν να κουράζουν τα ζώα τους την ημέρα της γιορτής του, ως ένδειξη ευγνωμοσύνης στο πρόσωπό του.
Η μέρα εκείνη ήταν η σιωπηλή προσευχή της γης. Η αναγνώριση πως χωρίς τα ζώα ο άνθρωπος χάνει την ισορροπία του.
Σήμερα τα ζώα δεν ζουν δίπλα μας, αλλά απέναντί μας. Κακοποιούνται, φυλακίζονται, σφάζονται μαζικά. Γίνονται «παραγωγή», «κόστος», «κέρδος».
Ο Άγιος που τα χάιδευε με προσευχές, σήμερα θα θρηνούσε. Γιατί ήξερε πως με τα ζώα είμαστε αδέλφια στο ίδιο σπίτι του Θεού.
Ο Άγιος Μόδεστος δεν μίλησε ποτέ για «δικαιώματα ζώων»· δεν υπήρχε τέτοιος όρος. Μίλησε όμως με πράξεις για κάτι πιο βαθύ: για το ότι η αγάπη δεν σταματά στον άνθρωπο. Προχωράει, απλώνεται, αγκαλιάζει όλη την κτίση.
Ο κόσμος που οραματίστηκε δεν ήταν κόσμος κυριαρχίας, αλλά συντροφικότητας. Δεν ήταν κόσμος όπου ο δυνατός τρώει τον αδύναμο, αλλά όπου ο δυνατός φροντίζει τον αδύναμο.
Η παρακαταθήκη του Αγίου υπάρχει ακόμα:
Κάθε φορά που ένα παιδί χαϊδεύει έναν άστεγο σκύλο στο δρόμο.
Κάθε φορά που ένας γεωργός μοιράζεται το ψωμί του με τα ζώα της στάνης του.
Κάθε φορά που ένας άνθρωπος διασώζει ένα πληγωμένο πλάσμα που χρειάζεται βοήθεια.
Εκεί ανασαίνει ο Άγιος Μόδεστος.
Εκεί συνεχίζει να υπάρχει η μνήμη του.
Κι αν τον ακούσουμε, δεν θα μας πει πολλά λόγια. Θα μας πει μόνο αυτό:
«Μην ξεχνάτε πως δεν είστε μόνοι. Μοιράζεστε τη γη με εκείνους που δεν μιλούν όπως εσείς, αλλά νιώθουν όπως εσείς».
