Τα “γυαλιά” στη διαχείριση των ανδρών έβαλαν 4 γυναίκες στον Αγροτικό Συνεταιρισµό Βρυσών Λασιθίου! Βλέποντας τα αδιέξοδα που αντιµετώπιζε ο Συνεταιρισµός του χωριού µε 122 µέλη -που βρίσκεται 5 χιλ. νότια της Νεάπολης- τέσσερις δραστήριες και δυναµικές γυναίκες ήλθαν στο προσκήνιο.
Μπήκαν στο πενταµελές διοικητικό συµβούλιο και αφού κατάφεραν να ξεπληρώσουν όλα τα χρέη του, τον έβαλαν σε τροχιά ανάπτυξης καταφέρνοντας µε δηµοπρασίες να πωλούν σε καλές τιµές το λάδι των παραγωγών της περιοχής!
Σοφία Γαλανάκη, Ερµιόνη Xουρδάκη, Ελένη Ταµπουρατζή, Ζωή Μαµουλίδου και Μανώλης Λιαπάκης είναι τα µέλη του ∆.Σ. Αγροτικού Συνεταιρισµού, µε τις τρεις πρώτες να µιλούν στα “Χ.ν.” για την προσπάθεια τους.
“ΘΑ ΚΑΝΩ ΓΥΝΑΙΚΕΙΟ ∆.Σ.”
Η κ. Σοφία Γαλανάκη ήταν η λογίστρια του συνεταιρισµού από το 2002 και έβλεπε πως τα ∆ιοικητικά Συµβούλια δεν ήταν και το ότι… καλύτερο. «Ήταν όλοι άντρες, συνήθως τσακωνόταν µεταξύ τους, είχανε πάρει δάνεια, δεν πληρωνόταν, απευθύνονταν σε άλλη τράπεζα για να καλύψουν το παλιό δάνειο και πάει λέγοντας. Τα προβλήµατα µεγάλωναν , αυξάνονταν οι τσακωµοί και µέσα από το επάγγελµά µου ως λογίστρια είπα ότι µπορώ να βοηθήσω και αποφάσισα λοιπόν να κατέβω για πρόεδρος στο ∆Σ. Και λέω “θα κάνω γυναικείο ∆Σ”! , γιατί µόνο µε τις γυναίκες µπορεί να συνεννοηθείς» µας δηλώνει µε πολύ σοβαρότητα.
Αντιπρόεδρος η κ. Ερµιόνη που µπήκε στο συνεταιρισµό γιατί ο πατέρας της ήταν από τους ιδρυτές του και είχε πρωτοστατήσει στο χτίσιµο του ελαιουργείου του. «Όταν µπαίνει η Σοφία στο Συνεταιρισµό, γνωρίζοντας εµένα και τον πατέρα µου, θέλει να συµµετέχω και εγώ συµβούλιο. Μου κάνει λοιπόν την πρόταση η Σοφία να κατέβω στις εκλογές, και της λέω “ναι, αλλά µε την προϋπόθεση να έχουµε στο ∆.Σ. και τον Μανώλη τον Λιαπάκη τον µηχανολόγο µας”.
Επειδή του έχω εµπιστοσύνη και ξέρει τα των µηχανών. Και έτσι κάναµε το νέο ∆.Σ. µε 4 γυναίκες και ένα άνδρα!» αναφέρει η κ. Ερµιόνη.
ΕΠΑΝΕΚΚΙΝΗΣΗ
Ο συνεταιρισµός έκανε επανεκκίνηση, εν µέσω τεράστιων δυσκολιών.
«Το µεγαλύτερο άγχος µας ήταν να αντιµετωπίσουµε τα χρέη! Είχαµε ένα δάνειο 13.000 ευρώ στην πρώην Αγροτική Τράπεζα που είχε µεταβιβαστεί σε ένα Fund. Bρήκα τα στοιχεία τους, επικοινώνησα µαζί τους – είχαµε πουλήσει το λάδι εκείνη την εποχή σε καλή τιµή 5,20 ευρώ το κιλό – και τους λέω “θέλω να εξοφλήσω”. Μας ζήτησαν κάτι χαρτιά, τους τα στείλαµε και ήµουν έτοιµη να τους πιστώσω και τα 13.000 ευρώ. Τότε µου λένε ότι “δεν είναι 13.000 ευρώ τα χρέη, αλλά 25.000 ευρώ!”. “∆εν πληρώνω 25.000 ευρώ” τους λέω, “πείτε πόσο είναι και θα σας δώσω και τον τόκο. Πάνω από 20.000 ευρώ δεν θα σας δώσω…”. Το πήγαν εκεί σε µια επιτροπή τους µου λένε “εντάξει 20.000 ευρώ, σε δύο δόσεις”, “όχι τους λέω σε µια δόση”. Τους έβαλα τα χρήµατα και περίµενα τα εξοφλητικά έγγραφα. Καθυστερούσαν και επικοινώνησα µαζί τους, µε ενηµερώνουν ότι άλλαξε ο υπάλληλος και ότι πρέπει να ξαναστείλω τα έγγραφα από την αρχή! Μιλάω µε τον υπάλληλο: “Έλα να σου πω φίλε, µε µένα δεν θα παίξεις εύκολα. Η υπογραφή είναι στην προϊσταµένη σου. Πήγαινε να σου βάλει την υπογραφή και στείλε µου την απάντηση”. Επέµενε αυτός να του στείλω τα χαρτιά και πάλι . “Παίρνω το αεροπλάνο, έρχοµαι πάνω και θα γίνει χαµός” του δηλώνω. “∆εν θα σε δεχτούµε γιατί απαγορεύεται η είσοδος στο κοινό” µου απαντά. Και του ξαναλέω “το κοινό µπορεί να απαγορεύεται, αλλά ο εισαγγελέας µπορεί να µου επιτρέψει να µπω”. Μετά από δυο µέρες µου ήρθε µε courier ο φάκελος και ήταν το εξοφλητικό δάνειο µέσα».
ΕΦΚΑ – ΕΦΟΡΙΑ…
∆ΕΥΤΕΡΟΣ ΓΥΡΟΣ
Τότε κερδήθηκε ο πρώτος γύρος, γιατί ακολούθησαν και άλλοι για οφειλές προς το ΕΦΚΑ και την Εφορία αυτή τη φορά. Η κ. Γαλανάκη διηγείται: «Η Εφορία µας είχε δεσµεύσει το λογαριασµό. Ήταν γύρω στα 28 µε 30 χιλιάρικα. Εξοφλήθηκαν φέτος µε την πώληση του ελαιολάδου. Και το ΕΦΚΑ, που ήταν 8.000 ευρώ πληρώθηκε κι αυτό. Πήραµε δηλαδή και φορολογική και ασφαλιστική ενηµερότητα! Και όχι µόνο αυτό αλλά µε τη βοήθεια του Μανώλη, της Ερµιόνης, της Ελένης, της Ζωής φτιάξαµε ένα ελαιουργείο µε πολύ καλή ποιότητα λαδιού και καλή ποσότητα, δηλαδή τα µηχανήµατά µας να αποδίδουν περισσότερο από ό,τι παλιά».
∆ΟΛΙΟΦΘΟΡΕΣ
Στα χρόνια αυτά ο Συνεταιρισµός αντιµετώπισε και κλοπές και δολιοφθορές. «Πριν αναλάβουµε µας έκλεψαν 5,5 τόνους λάδι και έλεγαν ότι χύθηκε από µια ανοικτή βάνα! Μα αν χάνονταν τόσο λάδι θα έφτανε στον Αγ. Νικόλαο. Το χρεώθηκε ο συνεταιρισµός, το πλήρωσε για να µην το χάσουν οι παραγωγοί» εξηγεί η Ερµιόνη, ενώ συµπληρώνει η Σοφία πως «όταν αναλάβαµε εµείς, βάλαµε κάµερες, καταγραφικά, τα πάντα, αλλάξαµε όλες τις κλειδαριές και µόνο εγώ έχω κλειδί. Τη δεύτερη χρονιά που αναλάβαµε και είχαµε βεντέµα, είχαµε µια άλλη δολιοφθορά. Έρχεται ένας ιδιώτης, µας φέρνει 20 σακιά και µου λέει “Σοφία, άλεσε τα αυτά και πούλησέ τα αµέσως γιατί χρειάζοµαι λεφτά”. Του τα βάζω λοιπόν. Όταν πήγα να πουλήσω ο έµπορος που αγόρασε το λάδι µου λέει “Σοφία, δεν το πληρώνω το λάδι, θα στο γυρίσω πίσω, γιατί µέσα είναι δηλητήριο φυτοφαρµάκων”. Είχαν βουτήξει το φυτοφάρµακο µέσα στο λάδι για να µας το βγάλουν προβληµατικό! Αυτός ο άνθρωπος βέβαια δεν ξαναπάτησε στο συνεταιρισµό!»
Τέσσερις γυναίκες σε συνεταιρισµό, ρωτάµε τις συνοµιλήτριες µας, ο κόσµος σας εµπιστεύεται; Σας στηρίζει; «Αν µας εµπιστεύονται: Εδώ θέλανε να συνεχίσουµε χωρίς εκλογές ! Και τους είπαµε “όχι, θέλουµε νοµιµότητα, εκλογές, όλα κανονικά”. Έγιναν εκλογές και µας ψήφισαν όλοι» απαντά η κ. Ελένη. Ενώ η κ. Σοφία συνεχίζει: «Στις πρώτες εκλογές ένας παλιός πρόεδρος µε ρώτησε: “Σε ψήφισα, αλλά στηρίζεσαι κάπου αλλού;” Όταν αρχίσαµε να ανεβαίνουµε, τον ρώτησα εγώ. “Που στηρίζοµαι;” και µου απαντά “Στα χέρια σου”! Αυτό ήθελα να ακούσω. Υπέθετε ότι κάποιος άλλος ήταν από πίσω µας. Είµαστε γυναίκες δυναµικές, έντιµες,αν δεν υπογράψουµε και οι δύο στην τράπεζα (πρόεδρος και ταµίας/γραµµατέας), λεφτά δεν βγαίνουν και βέβαια έχουµε το Μανώλη Λιαπάκη που ξέρει τα µηχανήµατα, κάνει το σέρβις µαζί µε τον Γιώργο τον εργάτη µας και έτσι το ελαιουργείο δουλεύει σωστά και δεν έχουµε απώλειες.»
ΜΟΝΟ ΚΕΡ∆ΟΣ
ΟΙ ∆ΗΜΟΠΡΑΣΙΕΣ
Ο Α.Σ. Βρυσών πουλάει το λάδι του κάνοντας δηµοπρασίες, µια πρακτική που ακολουθούν πολλοί συνεταιρισµοί στην Ανατολική Κρήτη µε µεγάλα οφέλη για τους παραγωγούς που πληρώνονται περισσότερα χρήµατα από το να “κόβουν” µόνοι τους το ελαιόλαδο. «Οι δηµοπρασίες είναι ότι καλύτερο, γιατί πετυχαίνουµε τις καλύτερες τιµές. Εκεί βλέπουµε πώς “παίζει” ο κάθε έµπορος, τι γράφει στην προσφορά, πού είναι πονηρός. Όταν τον βλέπεις, ξέρεις να τον “παίξεις” τον έµπορο και να πάρεις µεγαλύτερη τιµή. Πέρσι πιάσαµε 4,60 ευρώ για τον παραγωγό, όταν στη Νεάπολη αγόραζαν µε 4,20 ευρώ» δηλώνει η κ. Σοφία.
Όσο για το µέλλον τα όνειρα δεν λείπουν. «Θέλω να δω τον συνεταιρισµό µε καινούργια µηχανήµατα, µε τυποποίηση, µε ανακαινισµένο κτίριο και έναν ωραίο περίβολο» οραµατίζεται η Σοφία, ενώ η Ερµιόνη προσθέτει πως «έχουµε σύµπνοια. Ενηµερωνόµαστε όλοι ταυτόχρονα και έχουµε απόλυτη εµπιστοσύνη στη Σοφία. Φέτος είπαµε στη γενική συνέλευση ότι θα παραµείνουµε ως συµβούλιο για να φτάσουµε τον συνεταιρισµό εκεί που πρέπει».
