Σάββατο, 25 Ιουνίου, 2022

Η λογοτεχνική κίνηση των Χανίων (1900-1920)

Τα Χανιά ως πρωτεύουσα της Κρητικής Πολιτείας στις αρχές του 20ου αιώνα παρουσίαζαν αξιόλογη πνευματική κίνηση. Στις 29/9/1901 (“Ελλάς”) κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το μηνιαίο λογοτεχνικό περιοδικό “ΣΠΙΝΘΗΡ” από την Αρτεμισία Ι. Λανδράκη-Ντόκου, την πρώτη γυναίκα στην Κρήτη με αυτή την δραστηριότητα. Η Λανδράκη επηρεάστηκε από την γνωστή φεμινίστρια Καλλιρρόη Σιγανού Παρρέν με καταγωγή από τα Πλατάνια Αμαρίου, η οποία στα τέλη του 19ου αιώνα εξέδιδε στην Αθήνα την “Εφημερίς των Κυριών” (φεμινιστικό λογοτεχνικό περιοδικό ποικίλης ύλης).
Μετά από τρία χρόνια εμφανίστηκε το Εγκυκλοπαιδικό Περιοδικό «Το Φώς», το οποίο εκδόθηκε στις 8/8/1904 και διαφημίστηκε ως περιοδικό ποικίλης ύλης από τον εκδότη Ιωάννη Γ. Παπαδάκη (“Ελλάς”). Ταυτόχρονα, συνυπήρχε και το περιοδικό “Eσπερος” (“Ελλάς” 3/4/1904).
Στη λογοτεχνική κίνηση αυτής της περιόδου αξιοσημείωτο γεγονός αποτέλεσε η άφιξη στα Χανιά του σατιρικού ποιητή Γεωργίου Σουρή, ο οποίος φιλοξενούμενος σε φιλικό σπίτι αναφέρε την σκέψη του για δημοσίευση του “Κρητικού Ρωμιού” («Νέα Έρευνα» 16/4/1904). Από τα παραπάνω γίνεται φανερή η λογοτεχνική ώσμωση Αθηνών-Χανίων.
Λίγα χρόνια αργότερα ο Αριστείδης Κριάρης κυκλοφόρησε στα Χανιά τη «ΣΥΛΛΟΓΗ ΚΡΗΤΙΚΩΝ ΔΗΜΩΔΩΝ ΑΣΜΑΤΩΝ», συλλογή από δημώδη τραγούδια της Δυτικής Κρήτης με ή χωρίς τη συνοδεία λύρας (“Νέα Έρευνα” 17/7/1909). Επίσης, Ο “Σύνδεσμος των Φιλομούσων” προχώρησε στην έκδοση του δεκαπενθήμερου περιοδικού ποικίλης ύλης “Κρητικός Αστήρ”, το οποίο περιλάμβανε θέματα λαογραφίας, γεωργίας, οικονομολογίας, παλιά κρητικά τραγούδια και ανέκδοτα. Υπεύθυνος της έκδοσης ήταν ο πρόεδρος του συλλόγου καθηγητής Γιώργος Λελεδάκης («Νέα Έρευνα» 11/10/1914). Εκτός από τους συλλόγους, συμμετοχή στην πολιτιστική κίνηση της πόλης είχε και η μαθητευόμενη νεολαία. Συγκεκριμένα, ο Εμμανουήλ Κριαράς ανέφερε σε συνέντευξή του την συμμετοχή στον σύλλογο “Εγκυκλοπαιδικός Κύκλος των Νέων”, ο οποίος ιδρύθηκε το 1920 από μαθητές του Πρώτου Γυμνασίου Χανίων.
Κλείνοντας αυτό το μικρό αφιέρωμα θα πρέπει να αναφερθεί ότι ο πρώτος σημαντικός Χανιώτης λογοτέχνης του 20ου αιώνα, σύμφωνα με τον ποιητή Γιώργη Μανουσάκη («Χανιώτες λογοτέχνες το 1ο μισό του 20ου αιώνα», εισήγηση στο 1ο Διεθνές Κρητολογικό Συνέδριο, Χανιά 2006), ήταν ο Άγγελος Καλοκαιρινός (1891–1982). Ο Άγγελος Καλοκαιρινός (“ποιητικό ψευδώνυμο” του Αλικιανιώτη Αντώνη Κατζουρού) δημοσίευσε τέσσερεις ποιητικές συλλογές: “Αγριολούλουδο” (1911), “Πολεμικά Σονέτα” (1915), “Σιγή και πάθος” (1962) και “Τα Τραγούδια του Λυράρη” (1969).


Ακολουθήστε τα Χανιώτικα Νέα στο Google News στο Facebook και στο Twitter.

Δημοφιλή άρθρα

Ελευθέριος Βενιζέλος: Ο πρώτος επιβάτης ελληνικού αεροπλάνου

Μέσα στα στενά όρια της Ιστορίας του τόπου μας, που μαθαίνουμε στα σχολεία, δεν περιλαμβάνονται συνήθως και ορισμένα περιστατικά, καθοριστικά για την εξέλιξη και...

16 χρόνια Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας στα Χανιά

Σχολείο... πρώτης ευκαιρίας είναι το ΣΔΕ Χανίων και τα τμήματά του σε Πλατανιά και Κίσσαμο για περίπου 1.300 μαθητές που εγγράφησαν σε αυτά από...

Αγοράκι ηλικίας 2 ετών εντοπίστηκε λιπόθυμο στη θάλασσα – Συνελήφθη ο πατέρας του

Στο Γενικό Νοσοκομείο Χαλκιδικής νοσηλεύεται αγοράκι ηλικίας 2 ετών, το οποίο εντοπίστηκε, σε λιπόθυμη κατάσταση, στη θαλάσσια περιοχή Παλιουρίου, στην Κασσάνδρα Χαλκιδικής. Το ανήλικο αγόρι...

Χανιά: Προφυλακιστέος 38χρονος για ασέλγεια στις κόρες του

Νέα υπόθεση ασέλγειας σε βάρος ανήλικων συγκλονίζει τα Χανιά. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με πληροφορίες των “Χ.ν.” στις 21 Ιουνίου, συνελήφθη στα Χανιά κατόπιν εντάλματος σύλληψης...

Στη Σούδα για πρώτη φορά το κρουαζιερόπλοιο της Disney

Στη Σούδα κατέπλευσε νωρίς το πρωί το πολυτελές κρουαζιερόπλοιο “Disney Magic” το πρώτο κρουαζιερόπλοιο που ανήκει και διαχειρίζεται η Disney Cruise Line, θυγατρική της...

Σπάνια σύνοδος πέντε πλανητών – Δεν θα υπάρξει ξανά έως το 2040

Μόλις ξεκίνησε επίσημα το καλοκαίρι στο βόρειο ημισφαίριο και στον ουρανό έχουν δώσει «ραντεβού» πέντε πλανήτες (Ερμής, Αφροδίτη, Άρης, Δίας, Κρόνος). Η σπάνια σύνοδός...

Αφήστε ένα σχόλιο

Please enter your comment!
Please enter your name here

Εντός εκτός και επί τα αυτά

Μικρές αγγελίες

aggelies

Βήμα στον αναγνώστη

Στείλτε μας φωτό και video ή κάντε μία καταγγελία

Συμπληρώστε τη φόρμα

Ειδήσεις

Σχόλια

Συνεργασίες

Διαδρομές

Podcasts

Επιστολές

Χρήσιμα