Γλωσσολόγοι και καθαρεύουσα

Την Βαβυλωνία του γλωσσικού ζητήµατος τη βλέπουµε µετά την επανάσταση, όταν µαζεύονταν στο Ναύπλιο απ’ όλα τα µέρη του Ελληνισµού, Κρήτη, Επτάνησα, Χίο και από τον Πόντο, για να γιορτάσουν την επιτυχία του αγώνα, όπου προέκυπταν παρεξηγήσεις, γιατί ο καθένας µιλούσε το δικό του γλωσσικό ιδίωµα, θυµίζοντας τη βιβλική Βαβέλ.
Μετά το 1830, η καθαρεύουσα καθορίσθηκε ως επίσηµη γλώσσα της ∆ιοίκησης. Συντηρητικοί και θρησκευτικοί κύκλοι, θεωρούσαν τα Αρχαία ότι ήταν ανώτερη γλώσσα και ότι η µετάφραση της στη ∆ηµοτική απειλούσε την εθνική και θρησκευτική ενότητα. Κατά τον Λορέντζο Μαβίλη «η χυδαία γλώσσα δεν υπάρχει. Υπάρχουν χυδαίοι άνθρωποι οµιλούντες την καθαρεύουσαν».
Το γλωσσικό ζήτηµα ταλαιπώρησε τη χώρα, µέχρι, που ήρθε ο υπουργός Παιδείας Γ. Ράλλης, το 1980, και καθιέρωσε την ∆ηµοτική στη διδασκαλία στα σχολικά βιβλία, και επισηµοποίησε το µονοτονικό, χωρίς οξείες, βαρείες, περισπωµένες και πνεύµατα, όπως και τα Αρχαία από τις τρεις τάξεις του Γυµνασίου. Έµεινε µόνο ο τόνος. Επεσήµαναν τότε, ότι η καθορισθείσα επίσηµη γλώσσα θα σηµείωνε πρόοδο, ποιοτική ανάπτυξη της Παιδείας και του Έθνους.
Τόσες δεκαετίες πέρασαν από την καθιέρωση της ∆ηµοτικής και δεν είδαµε να µεγαλουργεί η χώρα. Οι δηµοτικιστές, αν και νίκησαν, δεν δικαιώθηκαν. Η καθιέρωση της ήταν να γίνουν οι Έλληνες εξυπνότεροι και θετικότεροι απ’ όσο ήσαν άλλοτε. Οι προσδοκίες τους για πνευµατική άνθηση διαψεύσθηκαν.
Είναι ζήτηµα αν επετεύχθη το καλύτερο. «Η Ελλάδα αυτοκαταδικάστηκε στην πολιτική περιθωριοποίηση και η οπισθοδρόµηση επιταχύνθηκε. Τελείωσε από την στιγµή που αυτοκαταργήθηκε γλωσσικά». Η καθηµερινή γλώσσα των λογίων διέσωσε την ορθή κλίση των τριτόκλιτων, τη σωστή έκφραση των επιρρηµάτων, τη διάκριση του στιγµιαίου από το διαρκές, στους χρόνους των ρηµάτων, που σήµερα έχουν αφαιρεθεί. Η καταστροφή έχει συντελεσθεί ανεπανόρθωτα.
Υπήρξαν ειδήµονες γλωσσολόγοι, που θεώρησαν την πράξη εξοστρακισµού της καθαρεύουσας ως βάρβαρη. Ο ασχολούµενος αισθάνεται την «οµορφιά» της, απ’ την οποία πολλά δανείζεται. Καταλύεται ο πλούτος της ελληνικής παράδοσης. Τα Αρχαία, που διδάσκονταν στις τρεις τάξεις τους Γυµνασίου, δεν είναι ξένη γλώσσα. Όσοι δεν γνωρίζουν Αρχαία Ελληνικά, δεν µπορεί να γράφουν και καλά τη ∆ηµοτική.
Είναι να γελάει κανείς, όταν διαλογίζεται, ότι για το Νόµο υπέρ της ∆ηµοτικής είχαν δώσει µάχες περί του αντιθέτου. Ίσως έπαιξε ρόλο η χρήση της καθαρεύουσας από τους «ηµιµαθείς» χουντικούς και τους συνεργάτες τους στις κακόγουστες γιορτές τους.