Πάντα υπάρχει χρόνος να γράψουµε σε λίγες αράδες την ιστορία µας.
Ο δύσπιστός κι άµαθος στο γράψιµο θα αντιδράσει «Με τα γραπτά θα ασχολούµαστε;». Κι όµως υπάρχουν µύριοι λόγοι -λένε οι ερευνητές- για να γράψουµε επεισόδια της ζωής µας.
Η χρονική απόσταση βοηθάει να τα κρίνουµε µε λογική, να λύσουµε δύσκολα προβλήµατα ή να αποτυπώσουµε τραυµατικές εµπειρίες. Άλλοι γράφουν για την αυτογνωσία τους, για να αλλάξουν πορεία, να κατακτήσουν την φρόνηση ή να ‘‘δουν’’ το µέλλον τους. Στο σηµείωµα εστιάζω στα θετικά σηµεία αυτής της συνήθειας – κοινό χαρακτηριστικό των πετυχηµένων κάθε εποχής.
Τι να γράψουµε;
Οι επιλογές µας είναι άπειρες…
Για την αδικία και τους συµβιβασµούς που κάνουµε.
Για τις συµβουλές που θα δίναµε στους έφηβους µας. Ίσως πρέπει να εισάγουµε το αντικείµενο ‘‘Μαθήµατα ζωής’’ στα σχολεία µας.
Για τους φόβους τους τροµακτικούς που ζήσαµε.
Για τις δύσκολες αποφάσεις που πήραµε.
Για τα ρίσκα που δεν τολµήσαµε.
Για τους έρωτες που δεν ζήσαµε, και για αυτούς που απορρίψαµε.
Για τους δρόµους που µας έστειλαν συνθήκες και υποχρεώσεις.
Για τα πεδία τα λαµπρά που ευστοχήσαµε.
Για τις ιδέες τις καπατσοσύνες, τις πατέντες, καινοτοµίες τις λέµε σήµερα, που µας βοήθησαν να προκόψουµε.
Για τα άλµατα που κάναµε να ξεπεράσουµε άχρηστες αντιλήψεις, τροχοπέδη στην πρόοδο µας.
Για τα σπουδαία που µας περιµένουν.
Για το φως και την ταχύτητα µε την οποία οφείλουµε να ταυτιζόµαστε -κι όχι µε την ακινησία του ρολογιού.
Τα οφέλη µας
Τα οφέλη του γραψίµατος -χειρόγραφα κατά προτίµηση- µερικών αυτοβιογραφικών µας στοιχείων ξεπερνούν αυτά ενός κοινού απολογισµού. ∆εν είµαστε επιχειρήσεις. Οι ζωές δεν µετριόνται µε το καντάρι. Εδώ αναφέρω µόνο τα γνωστικά…
Η µνήµη επεισοδίων τηρεί τις µοναδικές µας εµπειρίες ζωής. Εµπλουτίζεται αν είµαστε περίεργα παρατηρητικοί κι ισχυροποιείται όταν τις καταγράφουµε.
Η γλωσσική µας επάρκεια ενδυναµώνεται όταν χρησιµοποιούµε την µνήµη επεισοδίων. Επίσης, βοηθά στην πληρέστερη περιγραφή επεισοδίων, την καλύτερη ταξινόµηση, καταγραφή και την ανάκληση τους!
Η καταγραφή βιωµάτων, µας βοηθά να ανακαλούµε τη διάρκεια τους. Τι σηµαίνει αυτό; Ότι καταγράφουµε τις µακρές περιόδους µέτριας ευτυχίας που είναι πιο σηµαντικές από τις σύντοµες περιόδους έντονης χαράς. Προάγουµε, δηλαδή, την αυτογνωσία µας.
Μετά το γράψιµο…
Είναι η ώρα της αξιολόγησης. Βλέπουµε την ιστορία µας από ψηλά. Από το µπλε του ουρανού. Προαιρετικά βαθµολογούµε κάθε 5ετία ή 10ετία µας, σε κλίµακα 1-10. Η αξιολόγηση ίσως να µας παρακινήσει να σκεφτούµε το επόµενο µας βήµα για να κερδίσουµε 1 βαθµό. Αυτό είναι το κλειδί. Αποφεύγουµε τις µεγάλες αλλαγές. Αυτές, συχνά, είναι ανυπέρβλητες, αγχωτικές και τροµακτικές. Κάνουµε µικρές, βιώσιµες αλλαγές. Είµαστε συγκεκριµένοι. Εκατοντάδες τέτοιες µικρές αλλαγές περιγράφω στο βιβλίο µου ‘‘Τα καλοζώιτα µας χρόνια’’.
Στα Χανιά
Οι χαρισµατικοί δεν κάνουν καταγραφή αλλά οπτικοποίηση στόχων και πληροφοριών. Και οι 2 τρόποι µας προετοιµάζουν για την επιτυχία.
Επιτυχηµένος δήµαρχος µας συνηθίζει να λέει στους συνεργάτες του «Βλέπω τα πας καλά, συνέχισε». Το µυστικό του είναι ότι ‘‘βλέπει’’ µπροστά µε τη ζωντάνια του µατιού του µυαλού του. ∆υστυχώς δεν µπορούν να λειτουργήσουν έτσι όλοι.
Σε σύντοµη κουβέντα που είχα κάποτε µε πετυχηµένο υπουργό µας που είχε αυτό το χάρισµα του είπα… «Κύριε υπουργέ βλέπετε µε τα µάτια της φαντασίας σας. Είστε δεξιόστροφος, έχετε φαντασία και προβλεπτικότητα».
Χαµογέλασε «Όχι, όµως δεξιός. Αλήθεια, πως το κατάλαβες;».
Μαθαίνουµε να βελτιώνουµε το σενάριο της ζωής µας νωρίς. Όπως µια µειοψηφία Χανιωτών εφήβων. Τους παρατηρώ και τους θαυµάζω γιατί δεν έχουν ανάγκη έξωθεν πειθαρχίας και του ελέγχου. Είναι οραµατιστές. Γράφουν το σενάριό τους της επόµενης µέρας!
Συµπερασµατικά
Αν καταφέροµε να γίνοµε αξιόπιστοι καταγραφείς κι αξιολογητές του εαυτού µας, τότε βαδίζουµε στο δρόµο της αυτοτέλειας.
Η κατάκτηση µικρότερων στόχων, διευκολύνει την επίτευξη των µεγάλων κατακτήσεων στη ζωή µας, και της καλοζωίας.
Οι γραφιάδες των στόχων δεν έχουν ανάγκη της πειθαρχίας και του ελέγχου που επιβάλλεται έξωθεν.
Οι οραµατιστές γράφουν το σενάριο της ζωής τους κάθε 5ετία ή 10ετία!
Απώτατός τους στόχος η κατάκτηση της αρετής, µια δυσεπίτευκτη κορύφωση στο τέλος της ζωής.
*Πτυχ. Ψυχολογίας-Ανάπτυξης Παιδιού, Master Εκπαίδευσης στη ∆ιά Βίου Μάθηση. Επικοινωνία polygnosi@otenet.gr
Τα βιβλία του «Μαθαίνω εύκολα», «Θυµάµαι εύκολα», «Μελετώ αποτελεσµατικά», και «Τα καλοζώιτά µας χρόνια» ,διατίθενται από τα βιβλιοπωλεία Libraire και ΚΥΒΟΣ.
