Κυριακή, 26 Ιουνίου, 2022

Από τον Ηλεκτρισμό και το Πετρέλαιο στο Διαδίκτυο και τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας

Τεχνολογική επανάσταση, υπέρογκο δημόσιο χρέος, δυσπιστία στον πολιτικό κόσμο, κλιματική αλλαγή, πανδημία…

Η δεκαετία που ήδη ξεκίνησε μοιάζει περίεργα με αυτή της δεκαετίας του 1920. Για παράδειγμα, τα κατορθώματα των αεροπόρων του 1919 (προσγείωση αεροσκάφους στην ταράτσα των Galeries Lafayette, 28×12 τ.μ. ) και τα διαστημικά ταξίδια των Richard Branson και Jeff Bezos τον Ιούλιο του 2021. Ομολογουμένως, δεν υπάρχουν πολλά κοινά μεταξύ τους αλλά εκφράζουν την ίδια πίστη στην επιστήμη και τις δυνατότητες που ανοίγονται στους ανθρώπους να ξεπεράσουν τα όριά τους και να γνωρίσουν νέα εδάφη.

Ο θρίαμβος των νέων τεχνολογιών

Οι περισσότερες νέες τεχνολογίες εφευρέθηκαν πριν από τον πόλεμο. Η ηλεκτρική αμπούλα με νήματα άνθρακα αναπτύχθηκε το 1881 – 1882 (Lewis Latimer). Το τηλέφωνο αναπτύχθηκε το 1876 (Graham Bell). H αυτοκινητοβιομηχανία αναπτύχθηκε το 1880 (η Peugeot το 1896 και η Renault το 1898). Η μεταπολεμική εποχή θα αξιοποιήσει της εφευρέσεις αυτές και θα τις μετατρέψει σε προϊόντα μαζικής κατανάλωσης. Μετά το Μεγάλο Πόλεμο, ξεκίνησε μια περίοδος ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης, ένα είδος νέας χρυσής εποχής που μπορούσε να παρομοιασθεί με τα ένδοξα χρόνια της μεταπολεμικής περιόδου: δημόσιος φωτισμός, κινηματογράφος, τηλέφωνο, εμπορική αεροπορία, ράδιο, αυτοκίνητο, ψυγείο,…, της οποίας μια νέα μεσαία τάξη αναδύεται. Ο επιχειρηματίας γίνεται ο νέος ήρωας. Οι μεγάλες επιχειρήσεις εισέρχονται στην εποχή του Τεηλορισμού, της επιστημονικής διοίκησης και της μαζικής παραγωγής. Κερδίζουν σε πολιτική ισχύ, ιδίως στις ΗΠΑ όπου, με την ώθηση της κυβέρνησης, το big business ανθεί (βλ. Κ. Ζοπουνίδης, Επιχείρηση και Μάνατζμεντ, Εκδ. Κλειδάριθμος, 2020). Ένα άλλο φαινόμενο αλλάζει ριζικά το πρόσωπο των ανεπτυγμένων οικονομιών: η αστικοποίηση. Από το 1920 στις ΗΠΑ, ο πληθυσμός των πόλεων είναι μεγαλύτερος από αυτόν της υπαίθρου. Η αλλαγή στη Γαλλία θα γίνει το 1931 (βλ. Κ. Ζοπουνίδης, Μ. Εσκαντάρ, η νέα αστική πρόκληση, Πολυτεχνείο Κρήτης, 05/08/2021). Κυρίως, αυτή η νέα βιομηχανική επανάσταση τροφοδοτείται από μια άφθονη και φθηνή πηγή ενέργειας: το πετρέλαιο. Μεταξύ 1900 και 1920, η παραγωγή του αργού πηγαίνει από 20 σε 100 εκ. τόνους, το 60% των οποίων εξάγεται στις ΗΠΑ. Το 1929, οι ΗΠΑ παρείχαν το 42% της παγκόσμιας παραγωγής, έναντι 28% για τις τρεις μεγάλες ευρωπαικές βιομηχανικές δυνάμεις: Γαλλία, Μ. Βρετανία, Γερμανία.

Η δεκαετία του 2020

Η δεκαετία του 2020 θα μοιάζει με αυτήν των Roaring Twenties; Σε τεχνολογικό επίπεδο, έχουμε μια νέα επανάσταση: Διαδίκτυο, δίκτυα, τεχνητή νοημοσύνη, συνδεδεμένα αντικείμενα. (βλ. Κ. Ζοπουνίδης, Βιώσιμη ανάπτυξη, διαχείριση κινδύνων – κρίσεων και ψηφιακές τεχνολογίες, Εκδ. Αλέξανδρος ΙΚΕ, 2020). Όλες αυτές οι νέες τεχνολογίες «αγκαλιάζουν» τις μεθόδους παραγωγής, την οργάνωση της εργασίας, τους τρόπους ζωής και κατανάλωσης, όπως και τη δεκαετία του 1920. Διανύουμε επίσης μια εποχή υπερκατανάλωσης, ενισχυμένη από το ηλεκτρονικό εμπόριο (το 2020 πωλήθηκαν 1,29 δισ. smartphones παγκοσμίως). Όπως και στη δεκαετία του 1920, η παγκόσμια οικονομία κυριαρχείται από μερικές εξαιρετικά ισχυρές επιχειρήσεις που έχουν δημιουργήσει σχεδόν-μονοπώλια, ειδικά στην τεχνολογία (βλ. Κ. Ζοπουνίδης, Επιχειρήσεις υπερδυνάμεις: η ηγεμονία τους πλησιάζει στο τέλος; Ναυτεμπορική, Σάββατο 10 Ιουλίου 2021).Η δεκαετία του 1920 ήταν εκείνη της βιομηχανικής εκμετάλλευσης των γεωργικών πόρων και του υπεδάφους χάρη στις αποικιακές αυτοκρατορίες, ειδικά στη Γαλλία και τη Μεγάλη Βρετανία. Αυτό σηματοδότησε την αρχή της αύξησης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και, κατά κάποιο τρόπο, το σημείο εκκίνησης της κλιματικής αλλαγής για την οποία πληρώνουμε το τίμημα σήμερα. Η εκμετάλλευση των ορυκτών καυσίμων ολοκλήρωσε τον μακρύ κύκλο επέκτασής της, αφού έπαιξε κεντρικό ρόλο στην παγκόσμια οικονομική ανάπτυξη.
Συμπερασματικά, η ηλεκτρική ενέργεια πρόκειται να πάρει τη θέση του πετρελαίου (για παράδειγμα στην αυτοκινητοβιομηχανία) και οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας να μειώσουν τις εκπομπές CO2 στις διάφορες μεθόδους παραγωγής. Ένα ισχυρό κίνητρο για την παγκόσμια οικονομία, το οποίο όμως κρύβει, ακόμη, μεγάλη αβεβαιότητα.


Ακολουθήστε τα Χανιώτικα Νέα στο Google News στο Facebook και στο Twitter.

Δημοφιλή άρθρα

Διασωληνωμένοι στη ΜΕΘ δύο νεαροί μετά από τροχαίο στα Χανιά

Στη ΜΕΘ του Νοσοκομείου Χανίων διασωληνωμένοι νοσηλεύονταν μέχρι το βραδυ του Σαββάτου δύο νεαροί που τραυματίστηκαν σοβαρά μετά από τροχαίο με μηχανάκι, τα ξημερώματα...

Τραγωδία στον Αποκόρωνα – Νεκρή 61χρονη σε τροχαίο, τραυματίας ο σύζυγος της

Γυναίκα 61 ετών από την περιοχή του Αποκόρωνα έχασε τη ζωή της σήμερα  όταν το αγροτικό στο οποίο επέβαινε, έπεσε σε γκρεμό. Το περιστατικό έγινε...

Αγοράκι ηλικίας 2 ετών εντοπίστηκε λιπόθυμο στη θάλασσα – Συνελήφθη ο πατέρας του

Στο Γενικό Νοσοκομείο Χαλκιδικής νοσηλεύεται αγοράκι ηλικίας 2 ετών, το οποίο εντοπίστηκε, σε λιπόθυμη κατάσταση, στη θαλάσσια περιοχή Παλιουρίου, στην Κασσάνδρα Χαλκιδικής. Το ανήλικο αγόρι...

16 χρόνια Σχολείο Δεύτερης Ευκαιρίας στα Χανιά

Σχολείο... πρώτης ευκαιρίας είναι το ΣΔΕ Χανίων και τα τμήματά του σε Πλατανιά και Κίσσαμο για περίπου 1.300 μαθητές που εγγράφησαν σε αυτά από...

Ελευθέριος Βενιζέλος: Ο πρώτος επιβάτης ελληνικού αεροπλάνου

Μέσα στα στενά όρια της Ιστορίας του τόπου μας, που μαθαίνουμε στα σχολεία, δεν περιλαμβάνονται συνήθως και ορισμένα περιστατικά, καθοριστικά για την εξέλιξη και...

Στη Σούδα για πρώτη φορά το κρουαζιερόπλοιο της Disney

Στη Σούδα κατέπλευσε νωρίς το πρωί το πολυτελές κρουαζιερόπλοιο “Disney Magic” το πρώτο κρουαζιερόπλοιο που ανήκει και διαχειρίζεται η Disney Cruise Line, θυγατρική της...

Αφήστε ένα σχόλιο

Please enter your comment!
Please enter your name here

Εντός εκτός και επί τα αυτά

Μικρές αγγελίες

aggelies

Βήμα στον αναγνώστη

Στείλτε μας φωτό και video ή κάντε μία καταγγελία

Συμπληρώστε τη φόρμα

Ειδήσεις

Σχόλια

Συνεργασίες

Διαδρομές

Podcasts

Επιστολές

Χρήσιμα