Μικρά νεκρά παιδιά της Γάζας, σας γράφω, αν και δεν µπορείτε πια να διαβάσετε. Ούτε να πεινάσετε πια µπορείτε. Τώρα σας πήρε η µαύρη τρύπα της Ιστορίας, όπως κάποτε πήρε τα παιδιά του Λένινγκραντ, της Βοσνίας, του Άουσβιτς, του Νταχάου. Και τώρα τα δικά σας κορµιά – αποστεωµένα και ξεραµένα από την ασιτία – στοιχειώνουν τις οθόνες µας (όταν δεν προσπερνιούνται βιαστικά).
Ο θάνατός σας δεν ήταν ατύχηµα, ούτε παράπλευρη απώλεια. Ήταν απόφαση.
Οι εντολές για περιορισµό της βοήθειας, οι συστηµατικές επιθέσεις σε φορτηγά µε τρόφιµα, η καταστροφή γεωργικών εγκαταστάσεων, οι πυροβολισµοί στο ψαχνό, συνιστούν πολιτική εξόντωσης, σκόπιµη στρατηγική, µε δυο λόγια εγκληµατική πράξη. Αυτό ακριβώς είναι ο λιµός στη Γάζα. Έγκληµα πολέµου.
Όσοι νοµίζουν ότι η πείνα είναι απλώς µια συνέπεια του πολέµου, κάνουν λάθος. Η πείνα είναι όπλο και η χρήση της ως όπλου απαγορεύεται ρητά από το ∆ιεθνές Ανθρωπιστικό ∆ίκαιο.
Πρόκειται για ένα από τα πιο φτηνά, τα πιο βρώµικα και πιο αργά όπλα. Οι ναζί το γνώριζαν καλά, στο γκέτο της Βαρσοβίας, στα στρατόπεδα συγκέντρωσης, στην πολιορκία του Λένινγκραντ… Η λιµοκτονία δεν ήταν «παράπλευρη απώλεια». Ηταν µέθοδος εξόντωσης. Προγραµµατισµένη. Καλοσχεδιασµένη.
Σήµερα, στη Γάζα, το ίδιο σχέδιο ξεδιπλώνεται µε άλλα µέσα αλλά µε τον ίδιο στόχο, την υποταγή ή την εξόντωση. Ενας ολόκληρος λαός εγκλωβισµένος, αποκοµµένος, εξαντληµένος. Τα αποθέµατα τροφίµων έχουν τελειώσει. Το νερό δηλητηριάζεται. Οι διεθνείς αποστολές ανθρωπιστικής βοήθειας σταµατούν ή βοµβαρδίζονται. Οι ουρές για ένα κοµµάτι ψωµί µοιάζουν µε τελετή θανάτου. Και εσείς τα παιδιά δεν έχετε να φάτε, όχι επειδή δεν υπάρχει φαγητό στον κόσµο, αλλά επειδή κάποιοι εγκληµατίες αποφάσισαν ότι δεν δικαιούστε να ζήσετε. Ετσι σας σκοτώνει το σύστηµα. Οχι απλώς µε µια βόµβα ή µε έναν πυροβολισµό.
Η λογική της απανθρωπιάς. Το δόγµα της συλλογικής τιµωρίας. Η πίστη ότι κάποια παιδιά αξίζουν να ζουν και κάποια όχι. Η πεποίθηση ότι αν πεινάσεις αρκετά, αν εξαντληθείς, αν καταρρεύσεις, θα πάψεις να αντιστέκεσαι. Μα εσείς πεθαίνετε όρθια, παιδιά της Γάζας. Και γι’ αυτό τους τροµάζετε – και τους ντροπιάζετε – ακόµα περισσότερο.
Γιατί η απόφαση του λαού σας λάµπει πάντα, µέσα στους στίχους του Παλαιστίνιου ποιητή Σαµίχ αλ Κάσεµ: «Κι ως τον τελευταίο χτύπο της καρδιάς µου, θ’ αντιστέκοµαι».
Ονόµατα πείνας, µνήµης και ντροπής
Μικροί µου άγγελοι, δεν σας γνώρισα ποτέ. Νιώθω όµως πως σας ξέρω. Ξέρω τα ονόµατά σας.
Ξέρω την Μαριάµ, που σηµαίνει «καθαρή», «αγνή», κόρη της Γάζας, όπως κάποτε η Παναγία της Ναζαρέτ. Πέθανες στα επτά σου, τρώγοντας φύλλα.
Ξέρω τον Αχµαντ, που σηµαίνει «ο πιο άξιος επαίνου». ∆εν υπήρξε κανείς να σε επαινέσει, ούτε να σε βοηθήσει, ούτε µια κουταλιά ταχίνι στο στόµα σου.
Ξέρω τη Φάτιµα («εκείνη που απέχει»), που έπινες νερό από λάσπες κλαίγοντας.
Ξέρω τον Γιούσεφ («Θεός θα προσθέσει»). Μα ο Θεός δεν πρόλαβε να κάνει τίποτα για σένα.
Ξέρω τη Λάιλα («νύχτα σκοτεινή»), πέθανες µια ζεστή µέρα µε ήλιο.
Σε γνωρίζω, Οµάρ («µακροβιότητα»), κι όµως εσύ δεν έγινες ούτε δέκα χρόνων.
Κι εσένα, Χανάν («τρυφερότητα»), που σε άφησαν να σβήσεις από δίψα.
Κι εσένα, Νουρ («φως»), κι ας πέθανες στο σκοτάδι µιας άδειας αποθήκης αλευριού.
Κι εσένα, Αµάλ («ελπίδα»), κι ας µην πρόλαβες να µάθεις τι σηµαίνει το όνοµά σου.
Ξέρω τα ονόµατά σας, γιατί τα άκουσα να ψιθυρίζονται µέσα σε θρήνους και µοιρολόγια, µέσα σε κραυγές στο διαδίκτυο, µέσα στα στόµατα αυτών που σας υπερασπίστηκαν. Τα θυµάµαι, όπως θυµάται κανείς µια προσευχή ή µια κατάρα.
Ξέρω και τα άλλα ονόµατα. Εκείνα των χορτάτων.
Ξέρω τον Yoav Gallant, τον υπουργό Άµυνας του Ισραήλ. Το όνοµά του σηµαίνει «ο Θεός είναι Πατέρας».
Κι όµως, αυτός διέταξε να λιµοκτονήσουν παιδιά, που δεν είχαν πια ούτε πατέρα ούτε Θεό.
Ξέρω τον Benjamin Netanyahu.
Το όνοµά του σηµαίνει «γιος της δεξιάς (ευλογηµένης) χείρας».
Και αυτήν τη δεξιά του χείρα την ύψωσε για να κόψει το νερό, να κλείσει τις σήραγγες, να τιµωρήσει βρέφη και µικρά παιδιά.
Ξέρω τον Itamar Ben Gvir, υπουργό Εσωτερικής Ασφάλειας. Το όνοµά του σηµαίνει «φοινικόδεντρο νίκης».
Νίκησε πράγµατι, βάζοντάς τα µε ένα αγέννητο έµβρυο, µια ετοιµοθάνατη µάνα, έναν γέρο µε σάκχαρο και χωρίς ινσουλίνη.
Ξέρετε κάτι, παιδιά; Σας σκότωσαν τα πιο ειρωνικά ονόµατα της Ιστορίας.
Ονόµατα που σηµατοδοτούν αγάπη και προστασία.
Κι όµως, αυτοί που τα φέρουν είναι οι υπεύθυνοι για τη χρήση της πείνας ως όπλου µαζικής καταστροφής.
Πάνω από τα ονόµατά τους, τρέχει ποτάµι αθώο παιδικό αίµα, µαζί µε το αίµα της ιστορικής συνείδησης.
Μπορεί να µην πρόλαβε το σχολείο να σας µάθει τι σηµαίνει η λέξη λιµοκτονία (στη δική µας γλώσσα προκύπτει από τα λιµός και κτείνω, που σηµαίνει φονεύω διά λιµού), όµως πρόλαβαν οι «µεγάλοι» να σας τη µάθουν µε τον χειρότερο τρόπο. Ετσι ήταν πάντα, αφού όλοι οι πόλεµοι έχουν στη φαρέτρα τους τον λιµό.
Παιδιά της Γάζας, κανείς µας δεν πρέπει να σας πει ήρωες. ∆εν θέλατε να γίνετε ήρωες σ’ αυτήν την κόλαση των αθώων… Πεινούσατε. Κλαίγατε. Θέλατε µια µπουκιά ψωµί.
Οχι να γίνετε ανατριχιαστικές φωτογραφίες, όχι να µπείτε σε επετειακά σποτ και να πρωταγωνιστήσετε στην ντροπή της ανθρωπότητας. Σε αυτό το µέγα όνειδος της εποχής µας.
Βλήµατα «Made in USA και EU»
Παιδιά, θέλω να ξέρετε πως γνωρίζω και τους ανώνυµους πιλότους του θανάτου. Ξέρω και τα drones χωρίς πρόσωπο. Έχω δει τα βλήµατα που γράφουν πάνω τους «Made in USA και EU».
Και πάλι πίσω σε εσάς.
Σε σένα, Τζούντι, που το όνοµά σου σηµαίνει «ύµνος». Πέθανες σιωπηλά, σε µια πλαστική λεκάνη.
Σε σένα, Αλαα, που σηµαίνει «ύψος». Μα το ύψος σου ήταν 64 εκατοστά όταν έσβησες.
Σε σένα, Ζεϊνάµπ, που σηµαίνει «οµορφιά του πατέρα». Μα ο δικός σου πατέρας είχε δολοφονηθεί.
Σε σάς, Σάλµα («ειρήνη»), Ανουάρ («φως»), Ρεµάν («έλεος»), Ταχάνι («ευχή»).
Σκότωσαν και εσάς και τα ονόµατά σας. Γιατί ενοχλούσαν. Επειδή σήµαιναν κάτι ανθρώπινο.
Και τώρα πείτε µου, τι να κάνω βλέποντας τις φωτογραφίες σας; Να µαζέψω τα ονόµατά σας και να τα βάλω σε κατάλογο; Να κάνω ένα ακόµα άρθρο, µία ακόµα καταγραφή; Να προσθέσω τον εαυτό µου στην άχρηστη παράταξη των ευσυγκίνητων;
Όχι.
Θα σας κρατήσω στη γλώσσα µου. Θα µιλάω συνέχεια για σας. ∆εν ξεχνάω. ∆εν προσπερνώ. ∆εν προδίδω. Έχω µάθει πως αν είσαι ουδέτερος στην αδικία, έχεις επιλέξει το µέρος του θύτη. Πως όταν πεθαίνει ένα παιδί από πείνα, δεν πεθαίνει µόνο η ψυχή του κόσµου, γκρεµίζεται το νόηµα της ίδιας της ανθρωπότητας.
Μέχρι οι αγώνες µας καταφέρουν να χτίσουν έναν καλύτερο κόσµο, να ξέρετε πως τα ονόµατά σας θα φλέγονται µέσα µας.
Μ’ ακούς, Yazan al-Kafarneh; Με πιστεύεις; Ήσουν 10 ετών όταν πέθανες, 4 Μαρτίου 2024, λόγω υποσιτισµού. Ήσουν το πρόσωπο – σύµβολο της λιµοκτονίας στη Γάζα. Το όνοµά σου σηµαίνει «σκέψη», «προνοητικότητα».
Μα εσύ δεν πρόλαβες να σκεφτείς τίποτα, δεν προνόησες το µέλλον σου, δεν χόρτασες κανένα παιχνίδι, καµία γεύση.
Εσύ, µικρέ µου Mohammad Mustafa Yassin, ήσουν 4 ετών όταν πέθανες τον Μάη του 2025 από παρατεταµένη πείνα, σύµφωνα µε γιατρούς στο Al-Ahli Arab Hospital.
Το όνοµα Mustafa σηµαίνει «ο εκλεκτός». Κι όµως, ήσουν το πιο πεινασµένο παιδί, που δεν επέλεξε κανείς να σώσει. Ήσουν ο εκλεκτός του πιο άδικου θανάτου.
Όπως και η Λάµις, που πέθανε στον καταυλισµό Νουσεϊράτ.
Το όνοµά της σηµαίνει «ειρήνη του ουρανού». Έγλειφε το χέρι της µαµάς της στον ύπνο απ’ την πείνα. ∆εν πρόλαβε να βγάλει δεύτερο δόντι.
Γράφω σήµερα και σε σένα, Ρούα, εσένα που σε φώναζαν «µικρό αεράκι» όταν ακόµα περπατούσες ξυπόλυτη.
Πόσα φύλλα έφαγες, Ρούα, µέχρι να µην έχει πια τίποτα να φας;
Σου γράφω, Ιµπραχίµ («πατέρα των πιστών»). Μα εσύ ήσουν παιδί ακόµα.
Ούτε πατέρας, ούτε πιστός. Μόνο ένα ξεραµένο στόµα ήσουν και µια πρησµένη κοιλιά.
Σου γράφω, Μπαϊάν, που σηµαίνει «λόγος καθαρός», κι όµως έφυγες προτού πεις τις πρώτες σου λέξεις.
Σας ονοµατίζω. Γιατί η λησµονιά είναι ο δεύτερος θάνατος.
Και ξέρω και τα άλλα ονόµατα. Εκείνων που έστειλαν τον λιµό.
Ο David («αγαπηµένος του Θεού»), που έστελνε βόµβες σε φορτηγά µε αλεύρι.
Η Sharon («πεδιάδα µε καρπούς»), που υπέγραφε την καταστροφή των θερµοκηπίων στην Κοιλάδα Καρνί.
Ο Naftali («παλαιστής του Θεού»), που τελικά πάλεψε µόνο µε βρέφη.
Και δίπλα τους οι Ευρωπαίοι, οι Αµερικανοί και η σιωπή, που σκοτώνει πιο αποτελεσµατικά κι από σφαίρα.
Έτσι αµέτρητα αθώα παιδιά πέθαναν και πεθαίνουν καθηµερινά. Αριθµοί σε Excel ανθρωπιστικών οργανώσεων και ρεπορτάζ…
Παιδιά που δεν τα χωνεύει το χώµα
Ποιος έχει την ευθύνη;
Η κυβέρνηση του Ισραήλ, φυσικά, η οποία επιβάλλει τον ασφυκτικό αποκλεισµό, η οποία αποφασίζει ποιο φορτηγό θα περάσει και ποιο θα µείνει στις ουρές των συνόρων. Αλλά και οι σύµµαχοί της. Οι ΗΠΑ, που συνεχίζουν να στέλνουν όπλα. Η Ευρώπη, που τολµά να µιλά για «αυτοάµυνα» όταν πεθαίνουν βρέφη από ασιτία. Τα Ηνωµένα Έθνη, που καταγράφουν αλλά δεν εµποδίζουν. Οι οργανώσεις, που διαµαρτύρονται αλλά δεν τολµούν να µπλοκάρουν καµία ροή χρηµατοδότησης. Αυτοί που σιωπούν, που βαρέθηκαν, που κουράστηκαν, που «έχουν και δικά τους προβλήµατα».
Νεκρά παιδιά της Γάζας, θα κρατήσουµε την ταυτότητά σας ζωντανή όσο κρατάει η ντροπή αυτού του κόσµου, που δεν θα επιτρέπει στη γη να χωνέψει τα σκελετωµένα κορµιά σας.
Πιστέψτε µε, είστε πιο ζωντανά µετά θάνατον απ’ όσο ήσασταν στη ζωή.
∆εν σας ξεχνάµε.
Ξέρουµε πια πως η συγγνώµη ακούγεται σαν βλασφηµία. Για την αδιαφορία, την ανοχή, τη σιωπή, την πολιτισµένη υποκρισία. Γιατί στον πλανήτη των χορτάτων ο θάνατός σας είναι το πιο ηχηρό κατηγορητήριο.
Όµως, όταν πεθαίνει ένα παιδί από πείνα, δεν πεθαίνει µόνο η ψυχή του κόσµου. Γκρεµίζεται το νόηµα της αξιοπρέπειας, της ίδιας της ανθρωπότητας.
Όλοι εσείς που παλεύετε για να κρατηθείτε στη ζωή, για να µείνετε στη γη σας, που αγωνίζεστε για να ζήσετε στη δική σας ανεξάρτητη πατρίδα, να ξέρετε πως ο αγώνας σας είναι και δικός µας αγώνας. Και η αλληλεγγύη είναι το όπλο µας σε αυτόν τον κοινό αγώνα.
Και ίσως µια µέρα, εκεί στη µατωµένη πατρίδα σας, εκεί που τώρα η ανθρωπιστική τραγωδία είναι ένας εφιάλτης «ιστορικών διαστάσεων», εκεί, στη Λωρίδα της Γάζας, θα γεννιούνται ξανά παιδιά που οι γονείς τους θα µπορούν να τα προστατεύουν και να τα ταΐζουν.
Και όταν θα τα κρατούν στην αγκαλιά τους, δεν θα φοβούνται πως το επόµενο δάκρυ τους θα είναι και το τελευταίο.
Υστερόγραφο: νεκρά παιδιά της Γάζας, θέλω να ξέρετε ότι αν και πέρασαν 25 χρόνια από τον ∆εκέµβρη του 2000 που ως µέλος αντιπροσωπείας κοµµουνιστών δηµάρχων επισκεφτήκαµε την µαρτυρική σας πόλη µεταφέροντας ανθρωπιστική βοήθεια (σχολικά είδη, φάρµακα) στην 2η ΙΝΤΙΦΑΝΤΑ δεν ξεχάσαµε το δίκιο του αγώνα του λαού σας. Μόνο που τότε στη θέση σας ήταν οι γονείς σας.
*Ο Σπύρος ∆αράκης Είναι πρώην πρόεδρος µαρτυρικής ΜΑΛΑΘΥΡΟΥ
πρώην ∆ήµαρχος Μηθύµνης και µέλος του
∆.Σ του ∆ικτύου Μαρτυρικών πόλεων και
χωριών της Ελλάδος περιόδου 40΄- 45΄
(ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΟΛΟΚΑΥΤΩΜΑΤΑ)
