Υποστηρίζουµε τα Άτοµα µε ∆ιάγνωση ∆ιπολικής ∆ιαταραχής;
Το θέµα, το έθεσε σε µήνυµά του παλιός µου µαθητής. Υποσχέθηκα να το αναδείξω.
Οµολογώ ότι δεν γνωρίζω την απάντηση. Αν και είχα ανιχνεύσει ενδείξεις σε δηµοσιεύµατα ότι δεν υπάρχει ορθή γλωσσική τους αντιµετώπιση. Η παροιµία µας Η γλώσσα κόκκαλα δεν έχει και κόκκαλα τσακίζει τονίζει τη δύναµη του λόγου και τη σηµασία της προσεκτικής χρήσης της γλώσσας. Έτσι δηµοσιεύµατα µπορούν να αναδείξουν και να ενδυναµώσουν άτοµα, όπως και να τα αποκλείσουν ή να τα στιγµατίσουν. Στο σηµείωµα αναδεικνύω το µήνυµα-έκκληση και προτάσεις για υποστήριξη των Ατόµων µε ∆ιάγνωση ∆ιπολικής ∆ιαταραχής.
Τα µεγέθη
Τα ποσοστά της διπολικής διαταραχής (πρώην µανιοκατάθλιψη) παρουσιάζουν παρόµοια εικόνα σε παγκόσµιο επίπεδο και στην Ελλάδα. Σύµφωνα µε πρόσφατες έρευνες (2016-2025):
Η διπολική διαταραχή συναντάται σε ποσοστό 1-2% του παγκόσµιου πληθυσµού. ∆ηλαδή, πάνω από 40-46 εκατοµµύρια άνθρωποι ζουν µε τη διαταραχή που επηρεάζει εξίσου άνδρες και γυναίκες.
Στην Ελλάδα, υπολογίζεται ότι περίπου το 1% του ενήλικου πληθυσµού πάσχει από διπολική διαταραχή. ∆ηλαδή, περισσότεροι από 600.000 Έλληνες παλεύουν µε την διπολική διαταραχή.
∆υστυχώς, η διπολική διαταραχή συχνά διαγιγνώσκεται µε καθυστέρηση. Η Ελλάδα παρουσιάζει υψηλά ποσοστά κατάθλιψης έως 7,6% (στοιχεία 2021), γεγονός που αυξάνει την ανάγκη για ιατρική παρακολούθηση.
Η έγκαιρη διάγνωση και η σωστή φαρµακοθεραπεία είναι καθοριστικής σηµασίας για τη διαχείριση της διαταραχής.
Το όραµα ενός νέου Χανιώτη
Παραθέτω το µήνυµα του παλιού µου µαθητή όπως το έλαβα σε επαγγελµατικό µέσο κοινωνικής δικτύωσης… «Η πραγµατικότητα είναι ότι από το 2012 πάσχω από διπολική διαταραχή. Τον Απρίλιο σκοπεύω να επισκεφθώ ένα Κέντρο Συνάντησης στο Παρίσι το οποίο άνοιξαν και λειτουργούν 4 νέοι ψυχικά ασθενείς. Εκεί έµφαση δίνεται σε νέα άτοµα από 20 ετών στη συµβουλευτική αλλά και σε δραστηριότητες (γυµναστική, µαγειρική, ζωγραφική κτλ.). Αυτό θα ήθελα να γίνει και στα Χανιά. Παράτολµο και δύσκολο, όχι όµως ακατόρθωτο. Νοιώθω ότι µέσα από τις πολλές δυσκολίες που αντιµετώπισα σαν ασθενής είµαι έτοιµος να το δηµιουργήσω. Βέβαια εντελώς µόνος είναι πολύ δύσκολο. Οποιαδήποτε συµβουλή είναι ευπρόσδεκτη. Πιστεύω ότι οι περισσότεροι είναι διστακτικοί µέχρι να το δουν µε ανοικτό µυαλό. Σε ευχαριστώ πολύ».
Υπάρχει λύση
Εύχοµαι ο πρώην µαθητής µου να υλοποιήσει το όνειρο του στα Χανιά. Το ερώτηµα είναι «Μπορεί να υποστηριχτεί ένα Κέντρο Συνάντησης Ατόµων µε ∆ιάγνωση ∆ιπολικής ∆ιαταραχής στα Χανιά;». Η απάντηση είναι ΝΑΙ. Αν τα στατιστικά στοιχεία είναι αληθή, στο Νοµό µας ίσως να ζουν 1000-1500 άτοµα µε αυτή την διαταραχή. Αυτό σηµαίνει ότι υπάρχει ανάγκη για ένα Κέντρο Συνάντησης-Υποστήριξης. Κατ’ αρχήν, πιστεύω ότι θα ευαισθητοποιηθούν υποστηρικτές για τη λειτουργία του. Τι άλλο χρειάζεται; Μια Πανελλήνια εκστρατεία για να εκδηλωθεί το ενδιαφέρον των ατόµων που έχουν ανάγκη στήριξης. Σε κάθε περίπτωση η δηµιουργία ενός τέτοιου κέντρου θα φέρει τα Χανιά στην πρωτοπορία αντιµετώπισης της διαταραχής!
Συµπεριληπτική γλώσσα
Το πρώτο βήµα από όλους µας για την υποστήριξη των Ατόµων µε ∆ιάγνωση ∆ιπολικής ∆ιαταραχής είναι να χρησιµοποιούµε συµπεριληπτική γλώσσα. Τι είναι αυτή; Η γλώσσα που αποδέχεται και προάγει τη διαφορετικότητα. Αν αποφασίσουµε να τη χρησιµοποιούµε, τότε σταµατάµε να χρησιµοποιούµε εκφράσεις ή λέξεις που αποκλείουν άτοµα σε σχέση µε εγγενή χαρακτηριστικά τους (φύλο, αναπηρία, φυλή, εθνική ή εθνοτική καταγωγή, σεξουαλικό προσανατολισµό). ∆εν στιγµατίζουµε ανθρώπινα χαρακτηριστικά και δεν τα προβάλλουµε. Τι σηµαίνει αυτό; Ότι εστιάζουµε στο άτοµο και όχι στα χαρακτηριστικά του. Έτσι συµβάλλουµε στην ίση µεταχείριση τους χωρίς διακρίσεις. Καταπολεµούµε τον στιγµατισµό και την αναπαραγωγή στερεοτύπων και κοινωνικών ρόλων και προάγουµε θετικά πρότυπα.
Σεµινάρια
Το Κέντρο Συνάντησης-Υποστήριξης µπορεί να είναι µια εκπαιδευτική εστία για αλλαγή στάσεων, αντιλήψεων και συµπεριφορών που δεν είναι αποδεκτά. Αυτό µπορεί να επιτευχθεί µε σεµινάρια σε γονείς, εκπαιδευτικούς και δηµοσιογράφους. Η στόχευση τους µπορεί να είναι η κατ’ αρχήν αναγνώριση των υπερβολών στις εκφράσεις που χρησιµοποιούνται κατά κόρον µε στόχο τον εντυπωσιασµό και το κέρδος.
Συµπερασµατικά
Η δηµιουργία ενός Κέντρου Συνάντησης-Υποστήριξης Ατόµων µε ∆ιάγνωση ∆ιπολικής ∆ιαταραχής θα φέρει τα Χανιά στην πρωτοπορία αντιµετώπισης της διαταραχής!
H γλώσσα που χρησιµοποιούµε καθρεφτίζει τις αντιλήψεις µας, αλλά έχει και την δύναµη να τις συν-διαµορφώνει ή να τις επηρεάζει
Ας χρησιµοποιούµε εκφράσεις που εστιάζουν στο άτοµο και όχι στην αναπηρία του.
Ας δίνουµε έµφαση στις ικανότητες του κάθε ατόµου και όχι στους περιορισµούς που βιώνει εξ αιτίας µιας διαταραχής.

*Πτυχ. Ψυχολογίας-Ανάπτυξης Παιδιού, Master Εκπαίδευσης στη ∆ιά Βίου Μάθηση. Επικοινωνία polygnosi@otenet.gr
Τα βιβλία ‘In the search of mythical Talos’, ‘Μαθαίνω εύκολα΄ ‘Θυµάµαι εύκολα’ ‘Μελετώ αποτελεσµατικά’ διατίθενται από τα βιβλιοπωλεία Libraire και ΚΥΒΟΣ.


