Μουσείο Τυπογραφείας

ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΓΟΡΑ ΤΩΝ ΧΑΝΙΩΝ

Τονωτική “ένεση” από τον τουρισμό

» Περισσότεροι ξένοι επισκέπτες φέτος με ιδιαίτερη προτίμηση στα τοπικά προϊόντα

  • δρ Γεώργιος Μπαουράκης (Διευθυντής Μ.Α.Ι.Χ.)
  • Γεώργιος Αγγελάκης (Ερευνητής ΜΑ.Ι.Χ.)
  • Καθηγητής Κωνσταντίνος Ζοπουνίδης (Πολυτεχνείο Κρήτης - Audencia Nantes School of Management)
  • Περικλής Δράκος (Ε.Δ.Ι.Π. Πανεπιστήμιο Κρήτης)

Σε πολύ καλύτερο επίπεδο βρέθηκε φέτος η τουριστική κίνηση στα Χανιά, σε σχέση με πέρυσι, καθώς ήρθαν περισσότεροι επισκέπτες σε ποσοστό 17,3%, ενώ η αύξηση εσόδων στην τοπική τουριστική αγορά εκτιμάται ότι έφτασε στο 19,3%.
Ικανοποιημένοι από τη φιλοξενία και από τις υπηρεσίες των ξενοδοχείων εμφανίζονται οι τουρίστες, αλλά την ίδια ώρα είναι δυσαρεστημένοι για τον συνωστισμό που παρατηρείται στο αεροδρόμιο Χανίων, αλλά και για τις υψηλές τιμές ειδών κυλικείου. Επιπλέον, αν και μαγεύονται από το κλίμα και τη φυσική ομορφιά του Νομού Χανίων, ως πιο σοβαρά προβλήματα αναδεικνύονται για τους τουρίστες το οδικό δίκτυο, η σήμανση και η καθαριότητα.
Τα παραπάνω αποτελούν βασικά συμπεράσματα νέας έρευνας που είχε σκοπό να διερευνήσει και να αξιολογήσει το προφίλ του αλλοδαπού τουρίστα που επιλέγει το αεροδρόμιο Χανίων ως τελικό προορισμό του.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε στο αεροδρόμιο “Δασκαλογιάννης”, στις εξόδους αναχώρησης των αλλοδαπών τουριστών καθ’ όλη τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου, από 20 ερευνητές του Μ.Α.Ι.Χ., Πολυτεχνείου και Πανεπιστημίου Κρήτης.
Οι ερευνητές συγκέντρωσαν πρωτογενή στοιχεία από σχεδόν 4.000 έγκυρα ερωτηματολόγια (μεταφρασμένα σε εννέα γλώσσες), λαμβάνοντας υπόψη και τους αλλοδαπούς τουρίστες, που καταφτάνουν με τη “Ryanair”. Επιπλέον, αναφορά γίνεται στις αφίξεις αλλοδαπών τουριστών που έχουν δημοσιευθεί από τις Υπηρεσίες Πολιτικής Αεροπορίας Χανίων και Ηρακλείου, τα Λιμεναρχεία Χανίων, Σούδας, Ρεθύμνου, Ηρακλείου και Αγίου Νικολάου και τον Σύνδεσμο Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων με σκοπό να αξιολογήσει την έως τώρα φετινή τουριστική κίνηση, να τη συγκρίνει με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, αλλά και σε πανελλαδικό επίπεδο.
Η έρευνα και ανάλυση συντονίστηκε από το τμήμα Οικονομίας και Διοίκησης του Μ.Α.Ι.Χ., σε συνεργασία με το Εργαστήριο Συστημάτων Χρηματοοικονομικής Διοίκησης του Πολυτεχνείου Κρήτης και το Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Κρήτης. Για τη δόμηση του ερωτηματολογίου και καθ’ όλη την πορεία της έρευνας υπήρξε επικοινωνία με την Ενωση Ξενοδόχων Χανίων.
Σύμφωνα με την έρευνα, από το σύνολο των αλλοδαπών τουριστών που προτιμούν το αεροδρόμιο Χανίων ως τελικό προορισμό των διακοπών τους, το 83% παραμένει στον Ν. Χανίων, για να περάσει τις διακοπές τους, το 13% προτιμάει το Ρέθυμνο, ενώ μικρότερα ποσοστά επιλέγουν τους Νομούς Ηρακλείου και Λασιθίου.
Σχετικά με τις ομάδες ηλικιών παρατηρείται μία ομοιόμορφη κατανομή μέχρι την ηλικία των 65 ετών, ενώ όσον αφορά τα εισοδηματικά κλιμάκια σχεδόν ένας στους τέσσερις δηλώνει υψηλό ετήσιο οικογενειακό εισόδημα πάνω από 80.000 ευρώ.
Οπως σημειώνουν οι ερευνητές «διακρίνοντας τους επιβάτες σε πελάτες της “Ryanair” και σε αυτούς που έρχονται με τις συνήθεις πτήσεις, διαπιστώνουμε ότι η “Ryanair” δεν περιορίζεται σε τουρίστες με χαμηλά εισοδήματα, αλλά φέρνει ισόποσα επιβάτες απ’ όλες τις κλίμακες εισοδήματος. Αντίθετα, οι υπόλοιπες πτήσεις έχουν αναλογικά περισσότερους επιβάτες με υψηλά εισοδήματα και αυτό οφείλεται κυρίως στο ότι τα άτομα αυτά προέρχονται κατά τη συντριπτική τους πλειοψηφία από τις Σκανδιναβικές χώρες, στις οποίες το βιοτικό επίπεδο, καθώς και τα εισοδήματα είναι πολύ υψηλά, μη έχοντας επηρεαστεί από την οικονομική κρίση».
Σύμφωνα με την έρευνα, το μεγαλύτερο ποσοστό των αλλοδαπών επισκεπτών και συγκεκριμένα το 63% προτιμάει να διαμένει σε ξενοδοχεία, το 25% σε ενοικιαζόμενα διαμερίσματα/δωμάτια/στούντιο, το 7% σε ιδιόκτητα σπίτια, εξοχικά, κάμπινγκ ή φιλοξενείται, ενώ ένα 5% διαμένει σε ενοικιαζόμενες βίλες. Τρεις στους τέσσερις Σκανδιναβούς, σε αντίθεση με τους μισούς αλλοδαπούς από την Ευρω-Μεσόγειο προτιμούν να διαμένουν σε ξενοδοχεία.

ΔΗΜΟΦΙΛΕΙΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ
Στον Ν. Χανίων, η πιο δημοφιλής περιοχή διαμονής είναι ο Πλατανιάς και η Αγία Μαρίνα με ποσοστό 61%, στο κέντρο Χανίων μένει το 23%, Αποκόρωνα και Γεωργιούπολη πάει το 9% και ένα 7% προτιμάει τις Νότιες περιοχές, όπως είναι η Παλαιόχωρα, τα Σφακιά και η Σούγια. Οι κρατήσεις των ξενοδοχειακών καταλυμάτων έγιναν κατά 70% μέσω διαδικτύου (π.χ booking.com) αλλά και με ταξιδιωτικά γραφεία.
ΤΟΥΣ ΜΑΓΕΥΕΙ ΤΟ ΚΛΙΜΑ
Καταλυτικό ρόλο στην απόφασή τους να επιλέξουν ως τελικό προορισμό τα Χανιά, έπαιξε το κλίμα κατά 96,2% και η φυσική ομορφιά του τόπου κατά 92%. Σημαντικοί παράγοντες επίσης είναι η κρητική κουζίνα κατά 78,2%, αλλά και οι προσιτές τιμές κατά 71,4% ενώ ακολουθούν με μικρότερα ποσοστά οι αρχαιολογικοί χώροι με 38,5%, η διασκέδαση και ψυχαγωγία με 26,1%.
ΤΑ ΑΡΝΗΤΙΚΑ
Αναφορικά με την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών κατά τη διάρκεια των διακοπών τους, το οδικό δίκτυο, η σήμανση και η καθαριότητα αναδεικνύονται και φέτος ως τα πιο σοβαρά προβλήματα.
ΤΟΠΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ
Σε ό,τι αφορά τα ποσοστά κατανάλωσης τοπικών προϊόντων, οι αλλοδαποί τουρίστες φαίνεται να προτιμούν περισσότερο τα τοπικά τυριά, όπως είναι η φέτα, γραβιέρα και μυζήθρα με ποσοστό 83% και ακολουθούν τα λαχανικά με 79%, το ελαιόλαδο με 77%, το κρασί και η τσικουδιά με 73%, αντίστοιχα. Περίπου δύο στους τρεις καταναλώνουν φρέσκο χυμό πορτοκαλιού, ενώ 53% προτιμάει το μέλι και τα πορτοκάλια. Σημαντικά ποσοστά εμφανίζονται στην κατανάλωση παξιμαδιού, σαπουνιού από ελαιόλαδο καθώς και των αρωματικών φυτών με 42%, 23% και 10%, αντίστοιχα.
ΑΥΞΗΣΗ ΔΑΠΑΝΩΝ
Σύμφωνα με την επεξεργασία των στοιχείων της έρευνας, αυξημένες φαίνεται να είναι φέτος οι δαπάνες που πραγματοποίησαν οι αλλοδαποί επισκέπτες σε σχέση με τον αρχικό τους προϋπολογισμό. Μόλις ένας στους πέντε προχώρησε σε περικοπές δραστηριοτήτων και πιο συγκεκριμένα το 20,1% επί του συνόλου των τουριστών μειώνει τις αγορές σε σουβενίρ, δώρα και αναμνηστικά, το 18,5% περιορίζει τις επισκέψεις του σε ταβέρνες και εστιατόρια, το 16,7% μειώνει τη διασκέδασή του σε νυχτερινά μαγαζιά, αντίστοιχο ποσοστό 16,4% περιόρισε τη χρήση ενοικιαζόμενων αυτοκινήτων για τις μεταφορές του, 14,9% πραγματοποίησε λιγότερες ημερήσιες εκδρομές, ενώ μικρότερα είναι τα ποσοστά των αλλοδαπών τουριστών που παραμένουν λιγότερο χρονικό διάστημα στον τόπο προορισμού, καθώς και το ποσοστό που προτίμησαν τον τόπο προορισμού επειδή ήταν κοντά στον τόπο διαμονής τους με 8,8% και 4,7%, αντίστοιχα.
ΟΙ ΑΦΙΞΕΙΣ
Οι αφίξεις αλλοδαπών επισκεπτών για την περίοδο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2013 στο αεροδρόμιο Χανίων έχουν φτάσει τις 781.830, σημειώνοντας μία αύξηση σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2012 (666.408 αφίξεις) της τάξης του 17,32%. Η αύξηση αυτή οφείλεται εξ’ ολοκλήρου στους μη Σκανδιναβούς επισκέπτες, αφού οι Σκανδιναβοί παρουσίασαν μία οριακή μείωση κατά 1% σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.
Βλέποντας τα ποσοστά αφίξεων των αλλοδαπών επισκεπτών για την περίοδο αυτή, διαπιστώνουμε ότι το 53,24% προέρχεται από τις Σκανδιναβικές Χώρες, όπως είναι η Νορβηγία (18,83%), Σουηδία (13,13%), Δανία (13,06%), Φινλανδία (8,22%). Ακολουθούν αλλοδαποί επισκέπτες από την Μ. Βρετανία (10,39%), Γερμανία (6,64%), Πολωνία (6,06%), Ιταλία (5,73%) και Ρωσία (4,08%).
ΣΤΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟ
Παρατηρώντας τις αφίξεις αλλοδαπών τουριστών στο αεροδρόμιο Ηρακλείου για την περίοδο Ιανουαρίου – Σεπτεμβρίου 2013 διαπιστώνουμε ότι φέτος έχουν φτάσει στα 2.320.563, σημειώνοντας μία αύξηση σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2012 (1.992.786 αφίξεις) της τάξης του 16,45%. Πιο συγκεκριμένα από τα ποσοστά αφίξεων των αλλοδαπών επισκεπτών για τη φετινή περίοδο (Ιανουάριος – Σεπτέμβριος 2013), συμπεραίνουμε ότι το 60,13% προέρχεται από τη Ρωσία (19,27%), Γερμανία (16,51%), Αγγλία (13,62%) και Γαλλία (10,73%). Ακολουθούν με μικρότερα αλλά σημαντικά ποσοστά, αλλοδαποί επισκέπτες από Ισραήλ (5,48%), Ολλανδία (5,01%), Ουκρανία (3,77%), Ιταλία (3,49%), Ελβετία (3,23%) και Βέλγιο (3,17%).
ΚΡΟΥΑΖΙΕΡΟΠΛΟΙΑ
Ακόμα, οι ερευνητές σημειώνουν ότι σημαντικό γεγονός για τον Νομό Χανίων είναι οι οργανωμένες αφίξεις των κρουαζιερόπλοιων, οι οποίες ξεκίνησαν δυναμικά πριν δύο χρόνια, σημειώνοντας όμως μία σταδιακή μείωση από τις 115.198 αφίξεις αλλοδαπών τουριστών το 2011 στις 95.097 φέτος. Συγκριτικά με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο, η μείωση αγγίζει το 13%, ενώ για τα δύο τελευταία χρόνια η μείωση φτάνει το 17,4%. Παρατηρώντας τις αφίξεις αλλοδαπών ανά μήνα, βλέπουμε ότι οι αφίξεις κρουαζιερόπλοιων στα Χανιά τη φετινή περίοδο, ενώ άρχισαν με αυξητικές τάσεις κατά τους μήνες Απρίλιο και Μάιο, τους επόμενους δύο μήνες, παρουσιάστηκε σημαντική μείωση κατά 44% τον Ιούνιο και 21% τον Ιούλιο. Ο Αύγουστος ήταν ο μήνας με τις περισσότερες αφίξεις στα λιμάνια Σούδας και Χανίων, σημειώνοντας και μία αύξηση κατά 18,1%, αλλά και πάλι τον επόμενο μήνα εμφανίζεται πτώση κατά 17,6%.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ
Στα συμπεράσματά τους οι ερευνητές σημειώνουν:
«Σύμφωνα με την έρευνα, ο μέσος τουρίστας που προτιμάει το αεροδρόμιο Χανίων ως τελικό προορισμό των διακοπών του θεωρεί τις τιμές κανονικές σε σχέση με άλλους ευρωπαϊκούς προορισμούς, ενώ προτιμά τις οικογενειακές διακοπές. Το κλίμα και η φυσική ομορφιά του τόπου συνεχίζουν να αποτελούν καταλυτικό παράγοντα στην επιλογή του τελικού προορισμού του, αντλώντας πληροφορίες για τον τόπο διακοπών του από το διαδίκτυο, αλλά και από συγγενείς και φίλους.
Ο αλλοδαπός επισκέπτης αισθάνεται εξαιρετικά ικανοποιημένος από τις υπηρεσίες που του προσφέρει το ξενοδοχειακό κατάλυμα και κυρίως το ξενοδοχείο στο οποίο διαμένει κατά μέσο όρο σχεδόν 10 ημέρες, ενώ συνεχίζει να νιώθει σχετικά ανασφαλής για την κατάσταση του οδικού δικτύου και την οδική σήμανση, καθώς και προβληματισμένος για την καθαριότητα, όσον αφορά τη συλλογή και αποκομιδή των απορριμμάτων της ευρύτερης περιοχής καθώς και των ακτών και παράκτιων περιοχών.
Αναλύοντας τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης, παρατηρείται ότι φέτος η τουριστική κίνηση βρέθηκε σε πολύ καλύτερο επίπεδο, συγκριτικά με την περυσινή τουριστική περίοδο. Στο μισό έχει πέσει το ποσοστό των αλλοδαπών επισκεπτών που περιορίζει τις δαπάνες τους, σε σχέση με πέρυσι και πιο συγκεκριμένα, μόνο ένας στους πέντε πραγματοποιεί περικοπές στις προγραμματισμένες δαπάνες του κατά τη διάρκεια των διακοπών του.  Ετσι, με βάση την παρούσα έρευνα, μπορούμε να προβούμε σε μια εκτίμηση αύξησης εσόδων στην τοπική τουριστική αγορά κατά 19,3%, ποσοστό που κρίνεται πολύ ικανοποιητικό.
Σχετικά με τις αφίξεις αλλοδαπών τουριστών στο αεροδρόμιο Χανίων και με βάση τα πρόσφατα στοιχεία της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας Χανίων για την περίοδο Ιανουάριος – Σεπτέμβριος 2013, καταγράφεται αύξηση αφίξεων αλλοδαπών τουριστών κατά 17,3% φτάνοντας στο ιστορικά υψηλό νούμερο των 781.830 αφίξεων, με το 53% των συνολικών αφίξεων να προέρχεται από τις Σκανδιναβικές Χώρες (Νορβηγία, Σουηδία, Δανία, Φινλανδία), ποσοστό το οποίο όμως είναι πολύ μικρότερο σε σχέση με τα πρόσφατα προηγούμενα έτη.
Αυτό οφείλεται κυρίως στις αφίξεις αλλοδαπών τουριστών που προτιμούν την “Ryanair”, αεροπορική εταιρεία χαμηλού κόστους και της οποίας το 88% των επιβατών προέρχεται από μη Σκανδιναβικές χώρες, αλλάζοντας έτσι το μίγμα των τουριστών που επιλέγει το αεροδρόμιο Χανίων ως τελικό προορισμό. Οι αφίξεις τουριστών με τη “Ryanair” σημείωσαν άνοδο κατά 80% φέτος δίνοντας ανάσα στην τοπική κοινωνία, την ίδια στιγμή όπου οι αφίξεις Σκανδιναβών, παραμένουν περίπου στα ίδια επίπεδα.
Ο τουρίστας της “Ryanair”, προέρχεται εξ ίσου από όλα τα εισοδηματικά κλιμάκια, προτιμάει να κάνει διακοπές με  φίλο/η, μόνος του ή με την παρέα του/της, διαμένει μία ημέρα περισσότερο στις διακοπές του/της και σε σημαντικό ποσοστό προτιμάει τα ενοικιαζόμενα διαμερίσματα/δωμάτια/στούντιο σε σχέση με τους υπόλοιπους τουρίστες που επιλέγουν άλλου κόστους πτήσεις για τον τελικό τους προορισμό.
Πρέπει να αναφερθεί η δυσαρέσκεια που εξέφρασε μεγάλη μερίδα τουριστών στους ερευνητές στο αεροδρόμιο “Δασκαλογιάννης”, σχετικά με τον συνωστισμό εξαιτίας της  εξάντλησης των ορίων δυναμικότητας των υποδομών που παρατηρείται κατά την αναχώρηση των επισκεπτών, καθώς και τις υψηλές τιμές ειδών κυλικείου. Ομως όσον αφορά το πρώτο ζήτημα, έχουν ήδη ξεκινήσει εργασίες επέκτασης του αεροδρομίου, γεγονός που αναμένεται να δώσει πνοή ανάπτυξης και λύσεις σε πολλά προβλήματα.
Στο αεροδρόμιο Ηρακλείου, για την ίδια περίοδο (Ιανουάριος – Σεπτέμβριος 2013), παρατηρούμε ότι υπάρχει αντίστοιχη αύξηση των αφίξεων αλλοδαπών τουριστών κατά 16,5%, ποσοστό μεγαλύτερο από αυτό του μέσου όρου αυξήσεων της Ελλάδας (10%), αλλά και των αυξήσεων των κύριων αεροδρομίων της χώρας, όπως είναι αυτά της Ρόδου, Κέρκυρας και Κω. Στο Ηράκλειο, το 60% των συνολικών διεθνών αφίξεων προέρχεται από τη Ρωσία, Γερμανία, Αγγλία και Γαλλία. Από αυτές τις χώρες, αξιοσημείωτη είναι η εντυπωσιακή αύξηση των Ρώσων επισκεπτών κατά 48%, συγκριτικά με την περυσινή περίοδο, περνώντας στην πρώτη θέση επί των συνολικών αφίξεων για πρώτη φορά, ιστορικά. Σχετικά με τις υπόλοιπες εθνικότητες που προτιμούν το αεροδρόμιο Ηρακλείου, σημαντικές είναι οι αυξήσεις των Ισραηλινών και των Ουκρανών που συνεχίζουν δυναμικά την ανοδική τους πορεία.
Η προσέλευση αλλοδαπών επισκεπτών με κρουαζιερόπλοια τόσο στα Χανιά, όσο και στον Αγιο Νικόλαο και το Ρέθυμνο ήταν μειωμένη φέτος, σε αντίθεση με το Ηράκλειο, που σημειώθηκε μία μεγάλη αύξηση της τάξης του 29%, σε σχέση με την αντίστοιχη περυσινή περίοδο. Οι αφίξεις των κρουαζιερόπλοιων αποτελούν μια πρόσθετη σημαντική πηγή εσόδων για όλους τους Νομούς της Κρήτης, αφού ακόμα και αν αποχωρούν αυθημερόν, οι τοπικές επιχειρήσεις επωφελούνται σε σημαντικό βαθμό.
Γενικά, μπορούμε να πούμε ότι από πλευράς προσέλευσης αλλοδαπών τουριστών στα αεροδρόμια Χανίων και Ηρακλείου, παρατηρείται ρεκόρ αφίξεων κατά τη φετινή τουριστική περίοδο, με έντονες όμως διαφοροποιήσεις όσον αφορά το μίγμα του συνόλου των αλλοδαπών επισκεπτών. Ιδιαίτερα στον Νομό Χανίων, ακόμη πιο ενθαρρυντική είναι η εικόνα, αν λάβουμε υπόψη, μεταξύ άλλων:
• τη δυναμική εμφάνιση της αεροπορικής εταιρείας “Ryanair”, η οποία προσφέρει πολύ οικονομικές – ελκυστικές τιμές και τακτικά δρομολόγια,
• την υψηλής ποιότητας προσφορά υπηρεσιών από τα τουριστικά καταλύματα προς τους αλλοδαπούς επισκέπτες σε προσιτές τιμές,
• τη βελτίωση των υπηρεσιών των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς.
Λαμβάνοντας υπόψη τη δυναμική του συγκεκριμένου τομέα, απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή και μέριμνα από τους αρμόδιους φορείς για την περαιτέρω ενίσχυση της τουριστικής ανταγωνιστικότητας της περιοχής σε συνδυασμό με την αναβάθμιση των υποδομών και των υπηρεσιών, αλλά και των προϊόντων του πρωτογενή τομέα, ούτως ώστε να εξασφαλιστεί η βιωσιμότητα της περιοχής, αποφέροντας ικανοποιητικά έσοδα καθώς και νέες θέσεις εργασίας στην τοπική κοινωνία».

Γράψτε το σχόλιό σας

Συμπληρώστε την παρακάτω φόρμα με τα στοιχεία και το μήνυμά σας:
Όλα τα πεδία είναι υποχρεωτικα.

Σχόλια με υβριστικό, απειλητικό, ρατσιστικό ή άλλο περιεχόμενο που η συντακτική ομάδα κρίνει πως δεν προσφέρουν στο γόνιμο διάλογο, δεν θα δημοσιεύονται. Παρακαλούμε να αποφεύγετε τα greeklish.