Μουσείο Τυπογραφείας

Δακοπροστασία: «Πολλές μαμές, στραβό το παιδί»

Η λαϊκή αυτή ρήση είναι ό,τι πρέπει για να δείξει το κακό αποτέλεσμα για τη δακοπροστασία, όταν “ανακατεύονται” πολλοί και μάλιστα ασυντόνιστα. Ετσι, για άλλη μια φορά, φτάσαμε στην “καρδιά του καλοκαιριού” κι ακόμα να ξεκινήσουν οι εργασίες δακοπροστασίας.
Ο ελαιόκαρπος σε πολλές περιοχές εδώ και 20 μέρες ξεπέρασε το στάδιο της πήξης του πυρήνα και επομένως έγινε δεκτικός εναπόθεσης των αβγών του δάκου. Ο δάκος πάλι εδώ και έναν μήνα “διατρέφεται” ανενόχλητα από τις υπάρχουσες στη φύση μελιτοεκκρίσεις, γονιμοποιείται και η “δακίνα” γεμίζει την κοιλιά της από μερικές εκατοντάδες αβγά και είναι πανέτοιμη να τα εναποθέσει στον ελαιόκαρπο.
Μάλιστα εδώ και καιρό νύσσει τον ελαιόκαρπο δοκιμαστικά για να δει αν έχει βρεθεί το κατάλληλο περιβάλλον για την κανονική εξέλιξη των απογόνων της. Δεν χάνει και τίποτα. Μια βελονιά με τον ωοθέτη της είναι αυτή. Αυτά όμως τα δοκιμαστικά νύγματα είναι η βασική αιτία της δημιουργίας της “ξεροβούλας” ή “σαπιοβούλας” ανάλογα με τις κλιματικές συνθήκες στις μεσόκαρπες και μεγαλόκαρπες ποικιλίες ελιάς.
Κι οι υπεύθυνοι για τις εργασίες της δακοπροστασίας πάλι στα “τετριμμένα τους”. Η αρμόδια Υπηρεσία και οι ειδικοί επιστήμονες πάντα στα “χαμένα” εφιστούν την προσοχή για την ανάγκη μείωσης του δακοπληθυσμού πριν να καταστεί ο ελαιόκαρπος δεκτικός. Εχουν στην πραγματικότητα “απηυδήσει” να γράφουν, να διαλέγονται και να επιμένουν στην έγκαιρη και σωστή οργάνωση της δακοπροστασίας ιδιαίτερα στον Νομό μας που από τη φύση αποτελεί “πανδακία”. Πάντα το ίδιο “τροπάριο”. Υποσχέσεις στην αρχή για μια πετυχημένη δακοπροστασία, διαμαρτυρίες στο τέλος για μείωση της ποσότητας και υποβάθμιση ποιότητας της ελαιοπαραγωγής. Πάντα κάθε χρόνο και χαμηλότερη επιχορήγηση, πάντα καθυστέρηση του πρώτου δολωματικού ψεκασμού, περιορισμός του αναγκαίου προσωπικού, πλημμελής και περιορισμένη παγίδευση των ελαιοπαραγωγικών περιοχών και πρωτόφαντη ολιγωρία.
Εδώ και αρκετά χρόνια, ύστερα από τη διατύπωση του σχετικού προτύπου AGRO για την ελιά και στην υλοποίηση πιλοτικού προγράμματος όπου ο υποφαινόμενος συμμετείχε ως επιστημονικός σύμβουλος δημιουργήθηκε στα Χανιά ομάδα εφαρμογής του προγράμματος ολοκληρωμένης διαχείρισης της ελαιοκαλλιέργειας. Η ομάδα αυτή φημίζεται για την ευλάβεια εφαρμογής της σχετικής κατευθυντηρίας οδηγίας. Δυστυχώς πρόσφατα δημοσιεύτηκε στον τοπικό Τύπο ανακοίνωση συμβουλών η οποία “μπάζει” από πολλές μεριές. Η μόνη δικαιολογία που μπορεί κανείς να επικαλεστεί είναι η μη πλήρης δημοσίευση της ανακοίνωσης ή το βιαστικό και συνοπτικό της σύνταξης. Στη δεύτερη περίπτωση σε μια τέτοια προσπάθεια, όπου είναι υποχρεωτική η κατάρτιση σχεδίου διαχείρισης φυτοπροστασίας, δεν δικαιολογείται ενδεχόμενη σπουδή.
Δεν είναι γνωστό αν στα μέλη της είναι και ελαιοπαραγωγοί από τις νότιες παραλίες του Νομού. Αν αυτό αληθεύει τότε η ανακοίνωση έναρξης του πρώτου δολωματικού ψεκασμού γίνεται πολύ καθυστερημένα για τη ζώνη αυτή.
Η προτροπή για τη διενέργεια δύο απανωτών δολωματικών ψεκασμών με αυθαίρετο μεσοδιάστημα 7-10 ημερών και χωρίς ενδείξεις για την πορεία του δακοπληθυσμού δεν συνάδει με τις αρχές της ολοκληρωμένης φυτοπροστασίας. Για παράδειγμα για το πυρεθρινοειδές beta-cyfluthrin 25g/l το μεσοδιάστημα έχει καθοριστεί σε 14 ημέρες. Να τι αναφέρει το σχετικό πρότυπο: «..Για τον προσδιορισμό του χρόνου εφαρμογής των δολωµατικών ψεκασμών ενάντια στον δάκο, σε συνεργασία µε τις Γεωτεχνικές Υπηρεσίες δακοκτονίας, να εγκαθίσταται και να παρακολουθείται δίκτυο τροφικών παγίδων (τύπου McPhail) και να εξετάζεται η γονιμότητα του εντόμου. Ιδιαίτερα για την πρώτη γενεά του εντόμου που είναι καθοριστική για την ένταση των γενεών που ακολουθούν, να λαμβάνεται υπόψη και η δεκτικότητα του ελαιοκάρπου…». Κι ακόμα: «Πρέπει η επιλογή των Φυτοπροστατευτικών Προϊόντων (ΦΠΠ) να γίνεται µε βάση την αποτελεσματικότητα, τον τρόπο δράσης, το φάσμα δράσης, την εκλεκτικότητα για το καλλιεργούμενο φυτό, …τον ζωικό εχθρό…, τους ειδικούς τοπικούς περιβαλλοντικούς στόχους, τη συνδυαστικότητα µε άλλα ΦΠΠ, το κόστος, την ευχέρεια εφαρμογής, τα υπολείμματα στο γεωργικό προϊόν, την υπολειμματική διάρκεια, την τοξικολογική σήμανση, τη συμβατότητα µε τη στρατηγική διαχείρισης της ανθεκτικότητας των επιβλαβών οργανισμών καθώς και τυχόν επίδραση στην επόμενη καλλιέργεια. Πρέπει να δίνεται προτεραιότητα στη χρήση εκλεκτικής δράσης ΦΠΠ, δηλαδή αυτών που έχουν μέγιστη αποτελεσματικότητα για τον οργανισμό – στόχο, ελάχιστη επίδραση στους οργανισμούς – µη στόχους (χειριστές, καταναλωτές, μέλισσες, ωφέλιμα αρθρόποδα, πτηνά, ψάρια κ.λπ.), μικρό βαθμό έκπλυσης στα νερά και ταχύ ρυθμό αποδόµησης…».
Η ανακοίνωση προτείνει μάλιστα τα κατάλληλα εντομοκτόνα, άλλα με το εμπορικό όνομα (sic) και άλλα με το όνομα της δραστικής ουσίας. Ο τρόπος αυτός αναφοράς είναι επιστημονικά αντιδεοντολογικός και μπορεί να επιτρέψει τη χρήση εμπορικών σκευασμάτων που δεν είναι εγκεκριμένα για την περίπτωση αυτή. Για παράδειγμα πολλά εμπορικά σκευάσματα με δραστική ουσία Lambda-cyhalothrin δεν έχουν έγκριση για την αντιμετώπιση του δάκου της ελιάς. Μεταξύ αυτών προτείνονται και τα επιτρεπόμενα στη συμβατική γεωργία εντομοκτόνα των ομάδων των νεονικοτινοειδών και των οργανοθειοοφωσφορικών εστέρων. Για τα πυρεθρινοειδή και τα άλλα ισχυρά και τοξικά στα ωφέλιμα έντομα ΦΠΠ και στους οργανισμούς μη στόχους υπάρχει σαφής όρος χρήσης τους στο πρότυπο: «Επιτρέπεται η χρήση ευρέος φάσματος ΦΠΠ, όταν είναι απολύτως απαραίτητη, αλλά θα πρέπει να εφαρμόζεται είτε κατά θέσεις είτε σε περιόδους µε την ελάχιστη παρουσία ωφελίμων ή οργανισμών µη στόχων, επίσης επιτρέπεται η χρήση πυρεθρινοειδών ή άλλων ισχυρώς τοξικών σε ωφέλιμα έντομα ΦΠΠ, µόνο στις περιπτώσεις που δεν υπάρχουν άλλες μέθοδοι και μέσα ελέγχου των εχθρών που απειλούν άμεσα την παραγωγή…».
Είναι παγκοίνως γνωστό πως φυτοπροστασία στην ολοκληρωμένη διαχείριση στην ελαιοκαλλιέργεια «πρέπει να βασίζεται σε συνδυασμένη εφαρμογή μεθόδων, αλλά µε την προϋπόθεση οι µη χημικές (καλλιεργητικά, μηχανικά και βιολογικά μέσα) να αποτελούν την πρώτη επιλογή. Επίσης να τεκμηριώνεται η αναγκαιότητα εφαρμογής των ΦΠΠ. Πρέπει η προστασία των καλλιεργειών από εχθρούς… να επιτυγχάνεται µε την ελάχιστη χρήση ΦΠΠ (μείωση αριθμού επεμβάσεων) και ειδικότερα εκείνων που έχουν τη μικρότερη δυσμενή επίδραση στο περιβάλλον…».
Πρέπει να ξεκαθαριστεί μια και καλή πως η ολοκληρωμένη διαχείριση είναι μορφή της αειφόρου γεωργίας και αποβλέπει στην εφαρμογή της συμβατικής με οικονομικότερη και οικολογικότερη σκέψη. Αποτελεί τον πρόδρομο, τη hinayana προς την οικολογική γεωργία και όχι τον “Δούρειο ίππο” της συμβατικής με τον οποίο οι πολυεθνικές επιχειρούν να περάσουν την “πραμάτεια” τους.

Γράψτε το σχόλιό σας

Συμπληρώστε την παρακάτω φόρμα με τα στοιχεία και το μήνυμά σας:
Όλα τα πεδία είναι υποχρεωτικα.

Σχόλια με υβριστικό, απειλητικό, ρατσιστικό ή άλλο περιεχόμενο που η συντακτική ομάδα κρίνει πως δεν προσφέρουν στο γόνιμο διάλογο, δεν θα δημοσιεύονται. Παρακαλούμε να αποφεύγετε τα greeklish.