Μουσείο Τυπογραφείας

» Αρχής εξαρχής…

Πριν από λίγες εβδομάδες, έφτασε στα χέρια μου το βιβλίο της Ξ. Πετρινιώτη, «Αγορές εργασίας» (εκδόσεις Παπαζήση, Αθήνα, 1η έκδοση 1989). Το διάβασα μοναναπνιάς, και σας το προτείνω…
Ανάμεσα, λοιπόν, στα πολλά που κράτησα από το εν λόγω βιβλίο ήταν -από τη σελ. 270- και τούτο εδώ το μικρό απόσπασμα: «Σύμφωνα με την κλασική οικονομική θεωρία το επίπεδο των πραγματικών μισθών προσαρμόζεται μακροχρόνια στο κοινωνικά προσδιορισμένο επίπεδο μισθού επιβίωσης κάθε ιστορικής περιόδου. Ο μισθός επιβίωσης επηρεάζεται από την πληθυσμιακή πίεση».
Στις ημέρες μας και στην Ελλάδα, όπως παντού στη γη μας, κάθε εργαζόμενος είτε στο δημόσιο είτε στον ιδιωτικό τομέα, με τα χρήματα που λαμβάνει ως μισθό, προσπαθεί να καλύψει τις άμεσες βιοτικές του ανάγκες. Πρώτα, τις άμεσες και ευδιάκριτες και κατόπιν, εάν μπορεί, και τις πιο μακροπρόθεσμες.
Οι άμεσες ανάγκες του σχετίζονται με την υγεία, τη διατροφή, τη στέγαση, την εξωτερική εμφάνιση, τη μόρφωση αλλά και την ασφάλεια τόσο του ίδιου όσο και της οικογένειάς του. Είναι διαρκώς «επείγουσες» και απαιτούν σημαντικό μερίδιο από τα εισοδήματά του για να εκπληρωθούν.
Όταν οι παρεχόμενες υπηρεσίες για την εκπλήρωση των αναγκών των πολιτών ή τα προς επιβίωση καταναλωτικά αγαθά κοστίζουν φθηνά, είναι σε όλους  προσιτά με τους μισθούς τους, δηλαδή τα εισοδήματά τους είναι ίσα ή μεγαλύτερα του μισθού επιβίωσης και αυτό δίδει στους πολίτες και στις οικογένειές τους μιαν χωρίς οικονομικές δυσκολίες ζωή εντός και εκτός σπιτιού​, αλλά και λειτουργεί ως κίνητρο στον αγώνα υπέρ της κοινωνικής ευημερίας. Όσες φορές, όμως, είναι ακριβά, τότε οι πολίτες αδυνατούν ή δυσκολεύονται να τα προμηθευτούν, δηλαδή ο μισθός που λαβαίνουν από την εργασία τους υστερεί σημαντικά των εισοδημάτων, που θα τους βοηθούσαν να επιβιώσουν όχι πλουσιοπάροχα, αλλά σχετικά άνετα, ενώ και η, δημόσια και ιδιωτική, ζωή τους είναι γεμάτη δυσπροσπέλαστα εμπόδια.
Όταν πολλοί πολίτες αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα, πρέπει να ενώνουν τις δυνάμεις τους και να πιέζουν τους κρατούντες προς επίλυσή του. Όχι μόνο προεκλογικά, αλλά κάθε μέρα. Πολύ περισσότερο, όταν το πρόβλημα είναι οικονομικό και δε διαφαίνεται στον κοντινό ορίζοντα ευδιάκριτη λύση του.
Οι κρατούντες, σε μιαν τέτοιαν περίπτωση, οφείλουν να ψάχνουν λύση και όχι να κωφεύουν στις διαμαρτυρίες των πολιτών από τη μια ή να διογκώνουν το εν λόγω πρόβλημα από την άλλη, με συνεχή συρρίκνωση των εισοδημάτων των πολιτών και με ταυτόχρονη διαρκή αύξηση των φόρων σε ό,τι αφορά την κρατική εισπρακτική «μηχανή» ή με ανεξέλεγκτη άνοδο των τιμών των βασικών καταναλωτικών αγαθών στην αγορά ώσπου αυτά να είναι απλησίαστα στο μέσο νοικοκυριό.
​Από το να ψάχνουν εκ των υστέρων λύσεις στα οικονομικά προβλήματα που δεν έφερε μονάχα η κρίση στους πολίτες, αλλά και η δημοσιονομική πολιτική πολλών από τις κυβερνήσεις, οι συνετοί κρατούντες είναι προτιμότερο να λαβαίνουν κοινωφελή μέτρα αρχής εξαρχής αψηφώντας το πολιτικό κόστος, να τοποθετούν στις θέσεις- «κλειδιά» ανθρώπους γνώστες του αντικειμένου, οι οποίοι, πρώτα απ’ όλα, με διορατικότητα και πλήρη ετοιμότητα να μπορούν να σχεδιάζουν και να υλοποιούν έργα και δράσεις υπέρ του κοινωνικού συνόλου, έπειτα χωρίς «πατρωνία» να πατάσσουν, άμα τη εμφανίσει του και  όχι να «ψάχνονται» κατόπιν «εορτής», κάθε κρούσμα κερδοσκοπίας ή αισχροκέρδειας. Πέραν τούτων, η πολιτεία πρέπει να ανταμείβει όπως και όσο ​του πρέπει κάθε  κοπιαστικά εργαζόμενο δίνοντάς του έτσι κίνητρα να συνεχίσει να εργάζεται και να συνεισφέρει για το κοινό καλό αφενός​, να τιμωρεί αφετέρου όποιον επικαλείται την κοινωνική του «επιφάνεια» για να μην εκπληρώνει τις οικονομικές και άλλες υποχρεώσεις του προς την κοινωνία, τέλος οι ίδιοι οι κρατούντες να ξέρουν και να είναι ικανοί να διαχειρίζονται τα δημόσια οικονομικά όπως και τα του οίκου τους, με σύνεση και με φειδώ και δίχως ακραίες σπατάλες εις βάρος του δημόσιου ταμείου.
Ψάχνοντας, όμως, για επίλογο σε τούτο εδώ το σημείωμα, θυμήθηκα ότι ο παππούς μου, ο Παναγιώτης, πριν από πολλά χρόνια, τη δεκαετία του ’80, μας έλεγε συχνά ότι αληθινά λαοφιλείς πολιτικοί είναι όχι όλοι ή εκείνοι που κάνουν στο λαό ό,τι θέλει, αλλά αυτοί που φροντίζουν να λύνουν έγκαιρα τα προβλήματα των πολιτών και μάλιστα όσοι μεριμνούν για την ενότητα του λαού στις δυσκολίες αντί να τον διχάζουν και να τον σπρώχνουν να υποφέρει εντός σπιτιού και να ξεσηκώνεται διαμαρτυρόμενος στους δρόμους έναντι όσων πολιτικών, πλανεύοντάς τον, λησμόνησαν ή αθέτησαν τα υπεσχημένα ή ανεδείχθησαν κακοί διαχειριστές των κοινών υποθέσεων.
Και μας έφερνε ως παράδειγμα για το πόσο ωφελούν άμεσα μα και μακροπρόθεσμα οι συνετοί πολιτικοί μια χώρα έναντι όσων αδιαφορούν για τον κόσμο ένα απόσπασμα από τον «Οικονομικό» του Ξενοφώντα, το οποίο σας αναδημοσιεύω εδώ σήμερα από αρκετά μεταγενέστερη των χρόνων του παππού μου μετάφραση (παράγραφοι 20.6 – 20.9 / Μτφρ. Μ. Κεκροπούλου. 1997. Ξενοφών. Οικονομικός. Εισαγωγή, μετάφραση. Αθήνα: Ενάλιος)​.
«​[…] Και οι στρατηγοί (: βάζει ο Ξενοφών στο στόμα του συνομιλητή του Σωκράτη Ισχόμαχου) αυτά εδώ τα λόγια, ακόμη διαφέρουν μεταξύ τους σε ορισμένα στρατιωτικά ζητήματα, όχι γιατί κάποιοι είναι πιο έξυπνοι, αλλά γιατί δείχνουν περισσότερη φροντίδα. Γιατί, όσα ξέρουν οι στρατηγοί τα ξέρουν ασφαλώς και οι πολίτες, αλλά κάποιοι ηγέτες τα εφαρμόζουν και κάποιοι όχι. Για παράδειγμα, όλοι ξέρουν ότι όταν ο στρατός προελαύνει σε εχθρική χώρα είναι προτιμότερο να προχωρεί συντεταγμένος για να μπορεί να αντιμετωπίσει με πλήρη ετοιμότητα ξαφνική επίθεση του εχθρού. Ενώ λοιπόν όλοι το ξέρουν αυτό, άλλοι το εφαρμόζουν και άλλοι όχι. Όλοι ανεξαιρέτως γνωρίζουν ότι είναι καλύτερα να βάζουν φρουρές μπροστά από το στρατόπεδο ημέρα και νύχτα αδιαλείπτως. Δεν το εφαρμόζουν, όμως, όλοι. Και όταν πάλι προχωρούν μέσα από στενά μονοπάτια, όλοι ξέρουν ότι είναι προτιμότερο να καταλαμβάνουν από πιο πριν τα πιο καίρια σημεία. Αλλά δεν το κάνουν όλοι αυτό […]»​.

Γράψτε το σχόλιό σας

Συμπληρώστε την παρακάτω φόρμα με τα στοιχεία και το μήνυμά σας:
Όλα τα πεδία είναι υποχρεωτικα.

Σχόλια με υβριστικό, απειλητικό, ρατσιστικό ή άλλο περιεχόμενο που η συντακτική ομάδα κρίνει πως δεν προσφέρουν στο γόνιμο διάλογο, δεν θα δημοσιεύονται. Παρακαλούμε να αποφεύγετε τα greeklish.